• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Av. Vefa Reşat Moral / Av. Duygu Bozkurt ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
26/07/2018 13:05
Hissedarlık Yapısını Koruma Önlemlerinin Aile Şirketinde Sürdürülebilirliğe Etkisi (1)

Av. Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Bürosu
Yönetici Ortak
Av. Duygu Bozkurt
Moral Hukuk Bürosu

     Yüzyıllardır Aile Şirketlerinde sürdürülebilirliği sekteye uğratan faktörlerden başlıcası hissedarlar arası uyuşmazlıklar olmuştur. Aile büyüdükçe hissedarlık tabanının da genişlemesi, daha fazla hissedar ve daha fazla çatışan görüş ortaya çıkaracaktır. Genişleyen hissedarlık yapısı içerisinde hissedarlardan birisinin payını 3. kişiye devir suretiyle çıkış planı gibi iradi sebepler ya da hissedarlardan birisinin kaybı, boşanması veya payının cebri icra yolu ile alacaklı bir başka kurum ya da kişiye intikali neticesinde Şirketin kurumsal yapısı ile bağdaşmayabilecek hissedarların Şirkete girişinin önü açılabilecek; Şirket operasyonlarını etkileyebilecek kilit durumlar dahi ortaya çıkabilecektir. Şirketler nezdinde gerek iradi gerekse irade dışı pay devirlerine karşı getirilecek bazı sınırlamalar veya mevzuatın çok başvurulmayan bazı enstrümanları Aile Şirketlerinde hissedarlık yapısının korunması ve Şirketin sürdürülebilirliğe giden yolda ilerleyişini kolaylaştırmaktadır.

Konunun boyutu dikkate alındığında, ilk olarak hissedarların iradi olarak hisselerini 3. kişiye devri ihtimaline karşın Şirketin hissedarlık yapısını koruyabilme mekanizmalarına kısaca değinilecek; sonrasında ise irade dışında gerçekleşen pay devirlerine karşı önlemler ele alınacaktır.

Kısaca Pay Devri Kavramı
     Pay Devri kavramı, şirketler hukukunun en temel konularından birini teşkil etmektedir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (“TTK”) borsaya kote edilmiş paylar ve borsaya kote edilmemiş payları ayrı ayrı irdelemiştir. Pay Devri, son derece geniş bir kavram olduğundan bu yayınımızda pay devri sınırlamasına konu nama yazılı paylar ele alınacaktır. Payların devrinde temel ilke, nama yazılı payların serbestçe devri olup, nama yazılı paylar herhangi bir sınırlamaya tabi olmaksızın devredilebilmektedir. Ancak, bedeli tamamen ödenmemiş nama yazılı payların devri açısından istisnai bir sınırlama mevcut olmaktadır, buna göre, bedeli tamamen ödenmemiş nama yazılı paylar sadece şirketin onayı ile devrolunabilir.

İradi Pay Devirlerine Karşı Sınırlamalar
     TTK 493ncü maddesi uyarınca, bir anonim şirketin borsaya kote edilmemiş bulunan payların (pay senetlerinin) devrine onay vermeyi reddedebileceği iki hal : (i) esas sözleşmede öngörülmüş önemli bir sebebi ileri sürmek veya (ii) devredene, paylarını, başvurma anındaki gerçek değeriyle, kendi veya diğer pay sahipleri ya da üçüncü kişiler hesabına almayı önermektir.

     İradi Pay Devirlerinin sınırlanmasında ilk prensip, “haklı sebep” kavramıdır. Şirketin pay devrini engellemek adına her türlü sebebi “haklı sebep” ya da “önemli sebep” olarak esas sözleşmesine eklemesi mümkün değildir. Haklı sebepler, kanunen gösterilmiş olan kategorilerden birine girmelidir. Ayrıca esas sözleşmede ilgili mevzuata atıfta bulunmak ve ucu açık bir düzenleme yapmak yeterli olmayacaktır. Haklı sebep mevzuatta tanımlı haklı sebeplere uygun bir şekilde somutlaştırılmalıdır.

     Pay sahipleri çevresinin bileşimine ilişkin esas sözleşme hükümleri, şirketin işletme konusu veya işletmenin ekonomik bağımsızlığı yönünden onayın reddini haklı gösteriyor ise önemli sebep oluşturur. Pay sahipleri bileşimine ilişkin esas sözleşme hükümlerinin önemli sebep teşkil etmesi için mutlaka işletme konusunun gerçekleştirilmesine yönelik veya ortaklığın ekonomik bağımsızlığının korunmasına ilişkin olması gerekmektedir.

     Buna göre, doktrinde işletmenin konusunun gerçekleştirilmesi amacına yönelik olarak, rekabet eden kişilerin ortaklığa girmesinin engellenmesi, şirket amacının gerçekleşmesi için gereklilik arz eden pay sahiplerinin bazı kişisel niteliklere sahip olması koşulunu içeren bağlam düzenlemeleri, vatandaşlık şartı temeline dayalı ret sebepleri ile işletmenin ekonomik bağımsızlığının korunması bakımından kontrol değişikliğinin engellenmesi ve pay devirlerine getirilebilecek yüzdelik ve sayısal sınırlamalara ilişkin ret şartlarının geçerli olarak düzenlenebileceği belirtilmektedir. Keza uygulamada finansal veya stratejik ortaklıklarda hissedarların gelişim ve çıkış stratejilerine uyumlu devir kısıtlamaları da getirilebilmektedir.

     Bu doğrultuda pay devrinin reddi sebepleri esas sözleşmede açık ve somut bir şekilde belirtilmelidir. Ayrıca doktrinde tartışmalı olmakla birlikte, nama yazılı pay devirlerinde belli bir aileye mensup ya da onların yakınları olması koşulu ile devre onay verilebileceği şeklinde bir hüküm (aile klozu) konulması halinde, bazı yazarların önemli sebebin varlığından bahsedilebileceği yönünde görüşleri bulunsa da bu görüş tartışmalıdır. Uygulamada finansal veya stratejik ortaklıklar sonunda veya Aile Şirketleri birden fazla grup altında Şirket nezdinde gruplaşan hissedarlar, hissedarlık yapısının korunması amacıyla Pay Sahipleri Sözleşmelerinde karşılıklı olarak mutabakata vardıkları devir sınırlamalarını Şirketin Esas Sözleşmelerine yansıtmak suretiyle geçirmektedirler.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Lucien Arkas İzmir vergi rekortmeni

  İzmir yaşam kalitesiyle atağa geçti

  Esnaf ve sanatkârın faiz yükü hafifletilecek

  Egeli konfeksiyon ihracatçıları Hollanda’da iki organizasyona birden katıldı

  Türk Savunma Sanayisinin Amiral gemisi ASELSAN 43 yaşında

  Palandöken, “Defter tutma hadleri yeniden belirlenmeli”

  TMO, çeltik alımına başlıyor

  Tarım-Üfe, Ekimde %0,88 arttı

  Nakit ödeme zorunluluğu yok

  Hisarcıklıoğlu, “Kanun teklifini doğru bumuyorum”

  “Ege ekonomisi Türkiye’nin lokomotifi olacak”

  İzmir ulaşımında grev sesleri

  Ömer Yahşi, “İzmirli öğrencilere inanıyoruz”

  İzmir Kalkınma Ajansı’ndan alternatif turizme destek

  “Gayrimenkulde İzmir’e olan talep artıyor”

  En çok çiçek Hollanda’ya satıldı

  Temizlik İşleri bünyesinde iki ayrı ekip oluşturuldu

  “Turizm sektörü nitelikli turiste yönelmeli”

  Yücesoy, ‘Santrall’ premium projeler arasında yerini aldı

  Akciğer kanserinin maliyeti 8,8 milyar TL

  Yüksek topuk ve babet ayak sağlığını tehdit ediyor

  “Ağrı tedavisinde ilk müracaat fizik tedavi hekimleri olmalı”

  62 ilaç daha geri ödeme listesinde

  “2040’ta her 10 kişiden 1’i diyabetli olacak”

  “Ya bize kendini hiç göstermeyecek ya da bizi hiç bırakmayacaktın”

  Karşıyaka bu yıl da zirvede

  Seferihisar Tarım Şenliği başlıyor

  Okumak bizim işimiz

  Taş ocağıydı, orman olacak

  Bağarası’nda ‘‘2. Çocuk Kitapları Şenliği’’

  TarımKart ile hasatta geri ödeme imkanı sunan tarım kredisi Fibabanka’da

  Edenred ile Kurumsal Gönderileriniz de indirimli

  Türk limanları üçüncü çeyrekte büyüdü

  Vodafone Türkiye, güçlü büyümesini sürdürdü

  Kerevitaş Gıda Sanayi, 2018 yılının üçüncü çeyreğinde 539 milyon TL’lik ciro gerçekleştirdi

  Dost Bilim Evi güz dönemi başladı

  Dijital dönüşümün anahtarı güvenlik

  ESET, MRG Effitas Online Bankacılık Ödülü’ne layık görüldü

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

  Döviz / Altın

  14 Kasım 2018 Tarihli ve 30595 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  İZBAN’da grev hazırlığı

  Sağlığa 217 yeni yatırım ile 7 bin yeni yatak

  Türk çeliğine İran tehdidi

  Terzioğlu mobil dünyanın zirvesinde

  “İzmir sanayicisinin sesini duyun”

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 15.11.2018
  Ticaret 14.11.2018
  Ticaret 13.11.2018
  Ticaret 12.11.2018
  Ticaret 10.11.2018
  Ticaret 09.11.2018
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni