• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Av. Vefa Reşat Moral / Av. Duygu Bozkurt ►HUKUKİ BAKIŞ
12
14
16
18
27/07/2018 09:46
Hissedarlık Yapısını Koruma Önlemlerinin Aile Şirketinde Sürdürülebilirliğe Etkisi (2)

Av. Vefa Reşat Moral
Moral Hukuk Bürosu
Yönetici Ortak
Av. Duygu Bozkurt
Moral Hukuk Bürosu

     İkinci prensip ise Şirketin onay vermemesi halinde, devrin geçersizliğidir. Anonim şirkete, devre konu olan pay senetlerini gerçek değeri üzerinden devralma önerisinde bulunabilme olanağının tanınması, ona, haklı sebepler yanında, sağlanmış, uygun görmediği devirlerden kurtulabilme olanağı sağlamaktadır. Yerli ve yabancı doktrinde “kaçış /kurtuluş şartı” (escape clause) diye anılan bu hüküm kişisel unsurları öne çıkan anonim şirketlerde (aile anonim şirketi, tek kişilik anonim şirket, iki gruptan oluşan anonim şirket ve genel olarak halka kapalı anonim şirket gibi) şirketin yabancılaşmasını veya niteliklerini kaybetmesini önleyen etkin bir araçtır. Bu aracın kullanılabilmesi için esas sözleşmede hüküm bulunması gerekmez.

     Bu düzenleme ile ortaklığa başka bir neden göstermesine gerek kalmadan sadece kanunda belirlenen şekilde alım teklifi yapması koşulu ile devrin onaylanması istemini reddedebilme olanağı tanınmıştır. Şirket tarafından, payı devralana yapılan bu alım teklifi sayesinde, şirketin belli pay sahipleri içinde kalması sağlanacaktır.
     Bunların yanı sıra, devralan, payları kendi adına ve hesabına aldığını açıkça beyan etmezse şirket, devrin pay defterine kaydını reddedebilir. Devir için gerekli olan onay verilmediği sürece, payların mülkiyeti ve paylara bağlı tüm haklar devredende kalır. Anonim şirketin onayı, payların (pay senetlerinin) mülkiyeti üzerinde belirleyici ve tanımlayıcı bir hukuki işleve sahiptir.

Payların İrade Dışında Elden Çıkmasına Karşı Koruma Önlemleri
     TTK 493/4 bendi ise bir istisna hüküm niteliğindedir. TTK 493/4 maddesi uyarınca, borsaya kote edilmemiş nama yazılı paylar, “miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra gereği iktisap edilmişlerse, şirket, payları edinen kişiye, sadece paylarını gerçek değeri ile devralmayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir”. Böylece payların bu sayılan hükümler gereği iktisap edildiği hallerde ortaklığın esas sözleşmedeki bağlam hükümlerine dayanamayacağı, bu halde ortaklığın elindeki tek imkânının payları edinen kişiye, paylarını gerçek değeri ile devralmayı önererek devre onay vermekten imtina edebileceği kabul edilmiştir.

     Bu şekilde, irade dışı edinim dahi olsa, şirketin pay sahipleri çevresi korunmaya çalışılmıştır. Alım önerisi ile şirket ve pay sahiplerinin üstün menfaati göz ardı edilmemiştir. Bu hükmün amacı, payı devralanın malvarlığındaki azalmanın önüne geçmektir.
     Miras ve paylaşımı, eşler arası mal rejimi ve boşanma neticesinde etkisi ya da cebri icra yolu ile yani irade dışı bir sebeple Şirket nezdinde bir hissedara ait nama yazılı paylar Şirketin geleceği için olumlu etki yaratmayacağı öngörülen bir hissedara devri halinde Şirket burada belirtilen yasal enstrümana başvurmak suretiyle hisse devrini engelleme imkanına kavuşmaktadır.

     Diğer bir ifade ile belli şartların varlığı halinde Şirket, hisselerin çeşitli sebeplerle dağılması ve Şirketin hissedarlık yapısının istenmeyen şekilde değişmesini önlemeye yönelik yasal mekanizmaları elinde bulundurmaktadır:
     •    Şirketin hisseleri nama yazılı olacak;
     •    Şirketin bir kısım hisseleri miras, mirasın paylaşımı, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya cebrî icra (haciz neticesinde edinim) gereği 3ncü kişilerce veya Şirketin kurumsal gidişatını olumsuz etkileyecek bir kişi/grup tarafından iktisap edilmiş olacak;
     •    Şirket bu hisselerin gerçek değerini ilgili 3. kişiye ödeyecektir;

     Yukarıdaki şartların bir arada varlığıyla Şirket bu yasal dayanağı kalkan olarak kullanıp Şirketin hissedarlık yapısının kurumsal yapıyı olumsuz etkileyecek şekilde değişiminden kendisini koruyabilmektedir.
     Tarafların devir bedeli üzerinde bir anlaşması mevcut değil ise Devralan, paylarının gerçek değerinin belirlenmesini, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden isteyebilir; bu halde mahkeme şirketin karar tarihine en yakın tarihteki değerini esas alır. Değerleme giderlerini şirket karşılar. Devralan, gerçek değeri öğrendiği tarihten itibaren 1 (bir) ay içinde bu fiyatı reddetmezse, şirketin devralma önerisini kabul etmiş sayılır. Esas sözleşme devredilebilirlik şartlarını ağırlaştıramaz.

     Madde 493/4’ün gerekçesinde, “Hükümde sayılan geçiş halleri sınırlı sayı (numerus clausus) değildir. Anılan hallerde anonim şirket kural olarak onay vermekle yükümlüdür, ancak, şirket söz konusu pay senetlerini gerçek değeri üzerinden almayı önerdiği takdirde onay vermeyi reddedebilir. Hüküm hisse senetlerinin anonim şirket tarafından alınmasını öngörmektedir.” şeklinde açıklanmıştır. Doktrinde de özellikle birleşme, bölünme, malvarlığının devri, ve özelleştirme hallerinin de bu kapsamda kabul edileceği belirtilmiştir.
     Kaçış şartının kullanılmasından farklı olarak, TTK 493/4 uyarınca ortaklığa tanınan satın alma teklifinde bulunma hakkının muhatabı, kanuni devir halleri ile payı edinen kişidir. Zira sayılan durumlarda payların mülkiyeti ve bunlardan kaynaklanan malvarlığına ilişkin haklar kanuni sebeplerin gerçekleşmesi ile derhal ilgili tarafa geçer.

TTK 493/4 hükmünün Aile Şirketlerine Etkisi
     Mevzuat çerçevesinde Aile Şirketleri nezdinde istenmeyen ve iradeye dayanmayan pay sahipliği yapısı değişikliklerinin önüne geçilebilmesi imkanı sağlanmıştır. Diğer taraftan yasal bir gerekçeye bağlı olarak payı edinen 3. kişi bakımından da adil, güvenli ve şeffaf bir denge sağlanmıştır. Bu enstrüman ile tüm hak sahipleri korunmakta olup şirketin devamlılığı esas alınmıştır. Aile şirketlerinde her zaman için sürdürülebilirliğin sağlanması için strateji kurulması gereği aşikardır.

     TTK 493/4 hükmü ile aile şirketlerine pay devirleri konusunda söz sahibi olma ve nitelikli seçimler yapabilme fırsatı tanınmıştır. Bu şekilde bir taraftan kurumsallaşırken diğer yandan aile şirketine Şirketin faaliyet alanı veya kurumsal yönetimi ile ilgisi olmayan pay sahibinin girişi konusunda aile şirketlerine inisiyatif tanınmaktadır. Bu madde ile aile şirketleri ve buna benzer özgün yapılara sahip anonim şirketlerde, bunların kendilerine has özelliklerinin devamının sağlanması amacı güdülmektedir. Bu amaç öncelikle aile tipi ve kapalı anonim şirketlerde pay sahiplerinin birbirlerine karşı sahip oldukları karşılıklı güven ve anlayışı sürdürmek; hissedarların iradesi dışında bir hissedarın şirkete katılmasını engelleyebilmek olarak ortaya çıkmaktadır.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Türk limanları üçüncü çeyrekte büyüdü

  Vodafone Türkiye, güçlü büyümesini sürdürdü

  Kerevitaş Gıda Sanayi, 2018 yılının üçüncü çeyreğinde 539 milyon TL’lik ciro gerçekleştirdi

  Dost Bilim Evi güz dönemi başladı

  Dijital dönüşümün anahtarı güvenlik

  ESET, MRG Effitas Online Bankacılık Ödülü’ne layık görüldü

  İhale Özetleri

  14 Kasım 2018 Tarihli ve 30595 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  İZBAN’da grev hazırlığı

  Sağlığa 217 yeni yatırım ile 7 bin yeni yatak

  Türk çeliğine İran tehdidi

  Terzioğlu mobil dünyanın zirvesinde

  “İzmir sanayicisinin sesini duyun”

  Palandöken, “1 kuruştan sonra 5 ve 10 kuruşlar da verilmiyor”

  Bornova’da vefa buluşması

  Türk bilim insanlarına “yurda dön” çağrısı

  Konkordatolara denetim geliyor

  ‘Dijital Anadolu’da Yol Haritası Bursa için çizildi

  Serter: “Güçlü STK güçlü iletişimle mümkün”

  CitiPR, TSE Belgesine sahip ilk halkla ilişkiler ajansı oldu

  İnşaat sektörü, dipten döndü

  Uluslararası İstanbul Mobilya Fuarı, kapılarını açıyor

  Ahşap paletlerde kalite standartları belirlensin

  İMİB Ekim ayı maden ihracatı 415,5 milyon dolar

  “Sanayide su verimliliğini arttırmalıyız”

  Tavuk yumurtası üretimi 1,6 milyar adet olarak gerçekleşti

  Eylül ayında 788 bin 331 ton inek sütü toplandı

  Türkiye’de 2017 yılında 2 milyon 684 bin 820 kişi iller arasında göç etti

  İZBAN’da süreci TCDD yönetecek

  Türkiye’nin yüzde 8’i 65 yaş üstünde

  Yabancı satıcılar bekarlar günü rekor satışlarından yararlananlar arasında

  Küçük işletmeler için e-ticaret tüyoları

  Kripto parada piyasa hareketlenmesi 2019’da bekleniyor

  Akbank Private Banking bu yıl da Türkiye’nin en iyisi oldu

  Başkan Selvitopu, söz verdi ve gerçekleştirdi

  En güzel ders

  Atatürk için sanat dolu anma gecesi

  Gümüldür’de festival zamanı

  Bornova kent tasarımlarıyla fark yaratıyor

  Örnekköy’de ilk etap hızlı başladı

  Veri korumada başarı şirketlerin gelirini artırıyor

  Universal Robots, Altın Cobot ile başarısını genişletiyor

  Nokia 3.1 Plus kullanıcılarıyla tanışmaya hazırlanıyor

  T.C. İZMİR 3. İCRA DAİRESİ 2018/4492 TLMT. TAŞINIRIN AÇIK ARTIRMA İLANI

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 26.11.2018 - 10:00

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 14.11.2018
  Ticaret 13.11.2018
  Ticaret 12.11.2018
  Ticaret 10.11.2018
  Ticaret 09.11.2018
  Ticaret 08.11.2018
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni