• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Caner Çelik ►TİM’den SESLER
12
14
16
18
05/04/2021 06:17
Faiz, Kurlar ve Fiyat Artışları Üzerine Düşünceler -I

TİM DANIŞMANLIK
danismanlik@tim.com.tr
www.tim.com.tr

     Ekonomi, insanın sonsuz ihtiyaç ve isteklerinin kıt kaynaklar ile karşılanması olarak tanımlanıyor.
     İki temel unsur var bu tanımda. İnsanın sonsuz istekleri yani yüksek talep ve bunların kıt kaynaklar ile karşılanması yani düşük arz.
     Bu bize doğal olarak her zaman yüksek talep nedeniyle fiyatların yukarı yönde hareket edeceğini anlatıyor.

     Ekonomide insanın ihtiyaçları mal ile karşılanıyor buna karşılık insan para ödemesi yapıyor. Yani aslında para da bir mal. Çok eskilerde mal ile mal değişirmiş ancak vereceğin malı herkes kabul etmeyince ve istediğin mala ulaşmak zorlaşınca karşılığında para icat edilmiş. Pazarlar kurulmuş ve mal ticareti kolaylaşmış. Bugün ticarette sınır yok. Parayı veren düdüğü çalıyor.
     Peki arz az talep çok olduğuna göre ister istemez fiyat artışları olacak ve kaçınılmaz gibi duruyor. Buna karşılık mal değişimini sağlayan paranın fiyatı nasıl olacak? İşte buna da faiz diyoruz.

     Faiz nasıl oluşuyor? Ekonomide iş yapmak için yatırım yapmak isteyenler, bu işlerini talep arttıkça daha da büyütmek isteyenler ancak yeterince sermayeleri (birikimleri, tasarrufları) olmayanlar, para ödünç alarak bu işleri yapmak istiyorlar. İşte bu nokta da faiz oluşmaya başlıyor. Peki seviyesi nasıl tespit ediyor? Günümüzde bunu paranın sahibi olan merkez bankaları belirliyor. Kim adına, devlet ve devletin sahibi olan vatandaş adına. Peki neye göre belirliyor? Arz talebe göre mi? Cevap evet, ama paraya olan talepten ziyade mala olan talepteki fiyat hareketlerine yani enflasyona göre.

     Para mal değişimini sağlayan bir mal. Malın fiyatı her sene talebe göre artmakta, paranın da bu çerçeveden hareketle değerini korumak gerekiyor. Aksi taktirde tasarruf sahiplerinin parası değerini kaybeder. Mal fiyatının artışına karşılık paranın değerini aynı seviyede artırmaz isek para değerini kaybedeceğinden, yani sonuçta enflasyon kadar paranın da fiyatını oluşturmak gerekiyor.
     İşte günümüzde merkez bankalarının birincil görevi olan fiyat istikrarı yani enflasyona müdahale paranın değerinin enflasyona göre uyarlanması ile sağlanıyor.

     İnsanların çok harcadığı düşünüldüğünde tasarruf edilmesi gerektiğinde faizler enflasyonun üzerine çıkıyor ki insanlar mal almak yerine para biriktirsinler. Bazen de tasarruflar çoğaldığında ekonomi yavaşladığında ekonomideki ciroyu artırmak için faizler gerileyebiliyor ya da mal fiyat artışları seviyesine geliyor. Dolayısı ile tercih vatandaşa bırakılıyor, harcasın mı biriktirsin mi?

     Kurların faize etkisi var mı? Direkt olarak hayır dolaylı olarak evet. Kurlar bir malın ülke dışından alınması halinde, satın alanın para birimi ile (bizim durumumuz da Türk Lirası) satanın arzu ettiği para biriminin (örneğin Amerikan dolarının) değişim değeri olarak karşımıza çıkıyor. Bu değer peki nasıl oluşuyor? Paralar ilk tanıştığında değerleri 1 e 1. Zaman içinde arz talepten kaynaklanan nedenler ile bu değer değişiyor. Bizde de zamanında 1 e 1 iken şimdi 1 e 8,2 olmuş durumda. Attığımız 6 sıfırı da düşünürsek aslında 1 e 8,2 milyon olmuş durumda. Yani paramız 8,2 milyon kere değerini yitirmiş.

     Peki bu niye olmuş? Elbette ki arz talepten. Yani daha fazla dolara ihtiyaç duydukça daha fazla TL vermeyi kabul etmişiz. Peki daha fazla dolara niye ihtiyaç duymuşuz? Elbette daha fazla yurt dışından mal almak istediğimizden, bunu alırken de satıcının TL değil de dolar olarak satmak istemesinden ve bizde de yeterince dolar olmadığından dolar vermek isteyenlere daha fazla TL vermeyi önermişiz.

     Peki bu kadar yurt dışından niye mal almak istemişiz, cevap gayet basit, bunları yeterince ya da hiç Türkiye de üretememekten ve vatandaşın fiyatı ne olursa olsun almak istemesinden olmuş.
     İşte kurlardaki bu artış Türkiye’ye getirilip satılan malların TL fiyatlarına etki etmekte bu da Türkiye’de ki enflasyonu etkilemektedir.

     Sonuç olarak Türkiye’de ki mal fiyatlarındaki artışı hem talep, hem kurlar hem de TL sının fiyatı etkilemektedir.
     Haftaya enflasyonu düşürmenin yollarını konuşacağız.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Aktif vak’a sayısı 570 bini geçti; vak’a/test oranı %17,30’a geriledi

  ATÖLYE, SARF MALZEMESİ ve FİLTRE ALIMI

  Döviz / Altın

  Tarım Bakanlığından İzmir’e 35 proje

  İkinci çeyrek için çift rakamlı büyüme öngörüsü

  Dijital Türkiye’nin skoru 100 üzerinden 68

  Ramazan’da yiyecek ve içecek satışları %20 artacak

  Bakanlık güvensiz kişisel koruyucu donanımları tespit etti

  23 Nisan’ı eğlenceli, mini bilgi yarışmasıyla kutluyoruz

  İzmir İtalyan Ticaret Odası yeni yönetimini belirledi

  ASKİ, içme suyu şebeke hattı yaptıracak

  Bornova’da Ramazan yardımları sürüyor

  Kaybolan eşyaları bulmanın akıllı yolu: Yeni Galaxy SmartTag+

  Hopi CEO’su Yalın Özcan oldu

  “Maliyetler düşecek, üretim artacak”

  Borsalarda Alım-Satım

  Tarımda su tasarrufu yapay zeka teknolojileriyle mümkün

  Gaziemir’de 23 Nisan coşkusu

  Gürer: TMO ayçiçeği yağı satıyor

  Toros Kapalı Pazaryerine servis başladı, esnafın da vatandaşın da yüzü güldü

  Şebinkarahisar Belediyesi Kadıoğlu Meydanı projesi yaptıracak

  Engelsizmir Ulusal Karikatür Yarışması sonuçlandı

  Karşıyaka ve Yaşam Söyleşileri Pınar Ayhan’ı ağırlıyor

  T.C. MENEMEN İCRA DAİRESİNDEN AÇIK ARTIRMA İLE TAŞINMAZ SATIŞI

  Otomotivciler, dijitalleşme projesini hayata geçiriyor

  Güzelbahçe Belediyesi’nden online kurs

  Buca Belediyesi parkları A’dan Z’ye yeniledi

  “BASİFED’in özgül ağırlığını arttıracağız”

  Silivri Devlet Hastanesi sterilizasyon malzemeleri satın alacak

  “Hibe tutarı 397 milyon Avro olan 1940 proje başvurusu gerçekleşti”

  Makine ihracatı ilk çeyrekte 5,4 milyar dolar

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  ‘Salgın önlemleri yeniden devrede, destekler de sürmeli’

  Eczacılar yarım saat süren işlerini 1,5 dakikada bitirecek

  PepsiCo’dan ilk çeyrekte %6,8 büyüme

  Arçelik’e Red Dot ve iF Design’dan 29 ödül

  İhale Özetleri

  19 Nisan 2021 Tarihli ve 31459 Sayılı Resmi Gazete

  Karayollarında Durum

  Yeni vak’a 60 binin altına indi, günlük vefat ilk kez 300’ü geçti

  18 Nisan 2021 Tarihli ve 31458 Sayılı Resmi Gazete

  Rakamlar kritik seviyelerini koruyor

  BİYOMETRİ CİHAZI ALIM

  ARAÇ KİRALAMA HİZMETİ ALINACAK

  İLAN T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI KONKORDATO KOMİSERLİĞİNDEN DUYURU

  SİSTRE ve BAKIM ONARIM HİZMETİ ALIMI

  T.C. İZMİR 3. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNDEN İLANEN TEBLİĞ

  T.C. İZMİR İFLAS MÜDÜRLÜĞÜNDEN İLANEN TEBLİĞ

  DHMİ ADNAN MENDERES HAVA LİMANI BAŞMÜDÜRLÜĞÜNDEN İHALE İLE OT SATIŞI

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 20.04.2021
  Ticaret 19.04.2021
  Ticaret 17.04.2021
  Ticaret 16.04.2021
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni