• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Kariyer  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  HABERLER  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  İHALELER  |  FİNANS  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Koray Tarakçıoğlu ►KÖŞEGEN
12
14
16
18
20/04/2017 17:12
Eğitim-5

   EĞİTİM başlıklı yazı dizimizin 10 Nisan 2017 tarihinde  yayınlanmış olan  bölümünde  Osmanlı’da  imparatorluk boyunca  eğitimin sürecinin üç bölümde  incelenebileceğini belirtmiştik. Yazı dizimizin buraya kadar olan bölümü, Osmanlı imparatorluğundaki eğitim sürecinin ilk bölümünü kapsamaktadır. Bugün ikinci bölümü imkân nispetinde anlatmağa çalışacağız.

     Osmanlı’da eğitimin Avrupa  standartlarına  yaklaştırılması çalışması 1. Mahmut (1730/54) ile başlar. Modernleşme, orduda özellikle topçu  sınıfını güçlendirmek  gayesi ile başlar.  Bu maksat ile   1. Mahmut 1734 yılında hendesehane isimli bir okul kurdurur. Fakat yeniçeriler işsiz kalacakları endişesi  içinde  okulun çalışmasını engellerler. Topçu Ocakları 1. Murat (1362/89) zamanında kurulmuştur.  Ordu içinde önemli bir sınıftır ve  ağırlığını koyarak  okulu  kapattırır. Okulun tekrar açılabilmesi için kırk sene geçer ve 1. Abdülhümit (1774/89) zamanında yeniden açılır.

     Böylece Osmanlı’da  eğitim sürecinin ikinci safhası başlamış olmaktadır. Fakat artık tek başına bir mektep olmayıp Mühendishane-i Bahr-i Hümayun isimli bahriye mektebi ile  birleştirilmiştir.  Böylece Osmanlı İmparatorluğunda  1. Süleyman’dan (1520/66) 1. Abdülhamit’e (1774/89) kadar ikiyüz sene süren bir duraklama yaşanmış olduğunu görüyoruz .

     Bu noktada, Osmanlı sürecine ara verip Avrupa ülkelerinde neler yapıldığı hakkında fikir edinmek, durumun Osmanlı açısından  vahametini gözler önüne sermek bakımından önemlidir. Aşağıdaki bilgiler “Geschichte der Europaeischen Universitaet- Avrupa üniversitelerinin tarihi, yazar Stefan Fisch, C.H.Beck yayınları, 2015”  kitabından alınmıştır. Listede  yaklaşık  1000 senesi ile 2006 senesi arasında 62 üniversitenin isimleri ve bulundukları şehirler   kuruluş tarihlerine göre   verilmektedir.  Bu uzun listenin tamamını buraya aktarmak mümkün olmadığından buraya kritik önemde olanları alabildik, diğerlerini topluca belirttik :

     Önemi ve ilgi çekiciliği  sebepleriyle Orhan Gazi ilk medreseyi  1331 senesinde  kurmadan önce,  Avrupa ülkelerinde açılan eğitim kurumlarının  listesini  aynen aşağıya aldık :
     Sene    Okul / Üniversite
     1000    Salerno (İtalya) tıp okulu
     1080    Bologna (İtalya) hukuk okulu
     1150    Paris  ilâhiyat ve mantık okulu
     1180     Paris’ten Oxford’a nakil
     1120    Oxford’dan Cambridge’e nakil
     1218    Salamanca (İspanya) üniversitesinin kuruluşu
     1222    Napoli’de ilk üniversite

     İlk medrese 1331 ile Fatih medresesi 1430 arasındaki 100 senelik zaman dilimi içinde :  
     1348    Prag (Çek cumhuriyeti) üniversitesi
     1413  St. Andrews (İskoçya)  üniversitesi

     Bundan sonra Avrupa ülkelerinde de  bir duraklama görülmekte. Ancak  1.Süleymen’nın iktidarda olduğu 1520/66 yılları arasında  
     1527  Margburg üniversitesi
     1530  Paris  üniversitesi
     1538  Santo Domingo Dominik cumhuriyeti) üniversitesi

     Osmanlı İmparatorluğunda eğitim sistemi 1. Süleyman’dan  sonra  2. Mahmut  (1808/39) zamanına kadar  tamamen duraklamaya  geçerken, hattâ hızla gerilemeğe başlarken  Avrupa’nın  çeşitli  ülkelerinde on üniversite daha açılır.
     Böylece 1000 senesinden başlayarak  1808, 1. Mahmut’un tahta çıktığı seneye kadar  Avrupa’nın muhtelif şehirlerindeki yüksek okul ve üniversite sayısı 24'e ulaşır. Osmanlı ise 1500 lü yıllardaki Süleymaniye  medresesinde  kalmıştır. Zaman içinde dinci görüş ağır bastıkça, evvelce kaldırılmış olan felsefe dersine ilâveten  dine aykırı olduğu gerekçesi ile tarih, geometri, aritmetik, astronomi dersleri de müfredattan çıkartılır. Böylece Osmanlı ’da eğitim sürecinin ikinci safhası da tamamlanmış olmaktadır.

     Bu safha içinde her anlamda  tam bir çöküş yaşanmıştır.  Suhte isyanları, Celâli isyanları, bunların sebep olduğu rüşvet ve adaletsizlikler, vergi toplama sistemindeki bozukluk ve adaletsizliğin ayrıca teşvik ettiği rüşvet , hatır ve rüşvet ile adam kayırma,  yazı bilmeyen medrese  mezunları gibi akla gelebilecek bütün yolsuzlukların en uç noktalara  vardığı bir dönem yaşanmağa başlanmış olduğunu görüyoruz .
     Yukarıdaki açıklamalardan görüleceği üzere Osmanlı genel kültür ve buna bağlı olarak  bütün alanlarda Avrupa ülkelerinden geri kalmış, ordu disiplin ve eğitim yokluğundan sürekli  girdiği savaşları  kaybetmeğe başlamıştır.  Ve bütün bunların temelinde  yetersiz ve kalitesiz eğitim yatmakta olduğunu biliyoruz.
Bu bağlamda 2. Mahmut (1808/39) ve 2.Abrülhamit'in (1876/1908) yaptıkları büyük atılımları sonraki bölümlerde inceleyeceğiz.

Önceki Yazılar :
Haberler
  Doğru bilinen büyük yanliş: Pet şişelerde bpa (bisfenol-a) yok

  Alo 181 hattı yılın ilk 6 ayında 197 bin 622 vatandaşa çözüm üretti

  “Evrenin yaratılma hikâyesi araştırılıyor”

  Hedef Ortadoğu’ya yıllık 50 milyon $’lık balık ihraç etmek

  Bornova Belediyesi’nden muhtarlara destek

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 11.08.2017 - 09:30

  24 Temmuz 2017 Tarihli ve 30133 Sayılı Resmî Gazete

  23 Temmuz 2017 Tarihli ve 30132 Sayılı Resmî Gazete

  Karayollarında Durum

  SU ÜRÜNLERİ HAL FİYATLARI

  SEBZE-MEYVE HAL FİYATLARI

  Çevre ve Şehircilik Bakanı Özhaseki: Yılda 500 bin yeni konut yapılacak

  Fitch, kredi notunu değiştirmedi

  Tayland ile serbest ticaret görüşmeleri

  Türkiye’nin ilk ve tek deri mühendisliği eğitimi dünyanın kapılarını aralıyor

  First Class’tan değer kazandıran yönetim

  İş Bankası, Nazilli’de üreticilerle buluştu

  TİM Türkiye’nin en büyük 500 hizmet ihracatçısını belirliyor

  TESK Başkanı Palandöken: Yüksek kiralar mağaza kapattırıyor

  “GB’nin güncellenmesi ve yeni nesil teknoloji alanına yoğunlaştık”

  E-Ticarette hedef günlük 1 milyon alışveriş

  Renault Trucks, Türkiye’de ilk üçü hedefliyor

  DEÜ projeleri, Türkiye’de ilk 5’te

  WorldFood İstanbul’un açılış hazırlıkları devam ediyor

  İşveren, asgari ücrete ‘ek kart’ çıkardı

  Ankara’da Rezidans Kavramı Öne Çıkıyor

  İklim kampları başladı

  Dönüşüme İzmir damgası

  Edremit’liler Kamil Saka’nın yanında

  Şakir Süter Gazetecilik Yarışması başvuruları devam ediyor

  Karabağlar Belediyesi’nin 5 yıldızlı çok amaçlı salonu hizmete açıldı

  Dünya’nın ilk engelli izci grubu İzmir’in gururu oldu

  Sevgi yolu ışıl ışıl

  Bornova’da vatandaşa da esnafa da kolaylık

  FAO ile işbirliği anlaşmasına onay

  Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığında devir teslim

  İTB’de İspanyol uzmandan ileri düzey zeytinyağı tadım eğitimi

  Lenovo ’yapay zeka’da da zirveye oynuyor

  Çin’in Hedefi: 2030’da yapay zekada dünya liderliği

  Ge Mahe, Apple’ın Çin’deki yeni yöneticisi oldu

  Radore, Dell Storage SC9000 veri depolama

  T.C. BERGAMA İCRA DAİR ESİ 2016/1700 ESAS TAŞI NIRIN AÇIK ARTIRMA İLA NI

  T.C. İZMİR 21. İCRA DAİR ESİ 2016/9711 ESAS TAŞI NIRIN AÇIK ARTIRMA İLA NI

  Kamunun AR-GE harcamaları %21,6 arttı

  SU ÜRÜNLERİ HAL FİYATLARI

  SEBZE-MEYVE HAL FİYATLARI

  22 Temmuz 2017 Tarihli ve 30131 Sayılı Resmî Gazete

  Hollandalı Marshall Boya üretiminin dışarı taşıyor

  Ege 6.6 ile sarsıldı, tsunami çıktı

  Hasta kotalarındaki işlemlere SGK incelemesi geliyor

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 24.07.2017
  Ticaret 22.07.2017
  Ticaret 21.07.2017
  Ticaret 20.07.2017
  Ticaret 19.07.2017
  Ticaret 18.07.2017
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni