• Anasayfa  • Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv  • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  TİCARET SOHBETLERİ  |  FİNANS  |  İHALELER  |  TİCARET BORSALARI  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Prof. Dr. Cengiz Kara ►SAĞLIK ve YAŞAM
12
14
16
18
19/10/2017 16:34
Sağlıklı büyüme uykuda başlar..

Prof. Dr. Cengiz Kara
Çocuk Endokrinolojisi Uzmanı
Medical Park Bahçelievler Hastanesi

     Çocuğun vücudu büyür, zihni gelişir. Büyüme ve gelişme geriliği bazen birlikte görülebilirken, bu iki durumu birbirinden ayırmak gerekiyor. En çok geceleri uykuda salgılanan büyüme hormonunun başlıca etkisinin boy büyümesini arttırmaktır.

     Büyüme üzerine en çok etki eden iki hormondan biri büyüme diğer tiroit hormonudur. Büyüme hormonu, beyin bölgesinde bulunan hipofiz bezinden salgılanır. Büyüme hormonu seviyeleri gün içinde artma ve azalmalar gösterir; en çok gece uykuda salgılanır. Uyku, egzersiz, fiziksel stres, ergenlik, açlık ve kan şekerinde düşme büyüme hormonu salgısını uyarır. Büyüme hormonunun başlıca biyolojik etkisi, boy büyümesini artırmaktır. Ayrıca kemik kalınlığını, yumuşak doku (kas) büyümesini, protein üretimini, insülin direncini ve kan şekeri seviyesini de artırır.

     Ortalama doğum boyu 50 cm’dir. Bir bebek ilk yıl 25 cm uzayarak doğum boyunun 1,5 katına ulaşır. Sonrasında büyüme hızı giderek yavaşlar; ikinci yıl ortalama 12 cm, üçüncü yıl 8 cm ve dördüncü yıl 7 cm olur. Dolayısıyla çocuklar 4 yaşta ortalama 102 cm boy ile doğum boyunun 2 katına ulaşırlar. Sonraki yıllarda ergenliğe kadar yıllık büyüme hızları ortalama 5-6 cm artarak devam eder. Böylece 12 yaşta, erkekler ortalama 150 cm ve kızlar 153 cm ile doğum boyunun 3 katına ulaşır.

     2008 yılı araştırması verilerine göre, ülkemizdeki nihai erişkin boy uzunluğu kızlarda ortalama 163 cm ve erkeklerde 176 cm’dir. Büyüme hızı yıllık 1 cm’nin altına düşmüşse büyüme tamamlanmak üzeredir. Ergenlik döneminin sonunda erişkin boyun yüzde 99’u tamamlanır. Kızlar yaklaşık 16 yaşında ve erkekler 18 yaşında erişkin boylarına ulaşır.

     Kızlarla erkeklerin büyümesi ergenlik döneminde farklılaşır. Bu farklılık erişkin boy ortalamalarının farklı olmasını sağlar. Kızların ergenlik büyümesi erkeklere göre 2 yıl önce başlar ve sonlanır. Kızların 2 yıl daha az uzaması, 8-10 cm fark yaratır. Ergenlikte erkekler toplam 25-30 cm uzarken, kızlar 20-25 cm boy atarlar, bu da 3-5 cm civarında farka neden olur. Böylece erkeklerin ortalama erişkin boyu, kızlarınkinden yaklaşık 13 cm uzun olur.

Büyüme geriliği 2 yaşından sonra belirlenebilinir
     Büyüme geriliği bir zaman dilimindeki büyüme hızının yaşıtlara göre geri olmasıdır. Örneğin, 6 yaş ile ergenlik arasındaki bir çocuğun yıllık büyümesi 4.5 cm’den azsa ‘büyüme geriliği’ vardır. Büyüme hızını değerlendirirken büyüme eğrilerinden yararlanılır. Hayatın ilk 2 yılında büyüme eğrisinde aşağı veya yukarı fizyolojik sapmalar gözlenebilir. 2 yaşından büyük bir çocuğun büyüme eğrisinde aşağı kayma gözlenirse büyüme geriliği vardır.

     Ergenlik öncesinde yıllık 5-6 cm uzayan çocuğun ergenlikle beraber büyümesi yeniden hızlanır. Ergenlikte artan cinsiyet hormonları, özellikle östrojen hormonu kemiklerin olgunlaşmasını ve dolayısıyla büyüme plaklarının kapanmasını hızlandırır. Ergenlik bir yandan büyümenin hızlandığı, diğer yandan ise tamamlandığı bir dönemdir.

     Erken ergenlik çocuğun yaşıtlarına göre daha hızlı büyümesine yol açtığı için başlangıçta uzun boya neden olur. Ancak büyüme plakları daha erken kapandığı ve büyüme erken sonlandığı için nihai boy kısa kalır. Bu durum özellikle küçük yaşlarda başlayan ve hızlı seyir gösteren erken ergenlik için geçerlidir. Ergenliğin erkene kayması her zaman büyümeyi olumsuz etkilemez. Erken ergenlik şüphesi olan her çocuğun endokrin uzmanları tarafından özel olarak değerlendirilmesi gerekir.

     Ergenlik gecikmesi olan bazı çocukların kalıcı sorunları vardır, yani ergenlik ya hiç başlamaz ya da başlasa bile tamamlanmaz. Bu çocukların cinsiyet hormonları eksik olduğu için büyüme plaklarının kapanması gecikir ve bu nedenle boy uzaması devam eder. Bu dönemde daha çok kol ve bacak boyu uzadığı için vücudun oranı bozulur. Bacak boyu gövdeye göre orantısız uzun hale gelir, yine kulaç mesafesi boydan daha uzun hale gelir. Ergenlik gecikmesi olan çocuklarda uzun kol ve bacaklarla orantısız bir vücut yapısı oluşabilir.

Büyüme geriliğinin en sık nedeni beslenme yetersizliği
     Boyu yeterince uzamayan bir çocukta pek çok sorun olabilir, diğer nedenler dışlandıktan sonra büyüme hormonu eksikliği olup olmadığı değerlendirilebilir. Büyüme geriliğinin en sık nedeni beslenme yetersizliğidir. Beslenme yetersizliği, geri kalmış ülkelerde daha çok gıda alımında yetersizliğe bağlıyken, gelişmiş ülkelerde kronik hastalıklara bağlı gelişir.

Önceki Yazılar :
Haberler
  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 24.10.2018 - 15:00

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 13.11.2018 - 10:00

  BORNOVA BELEDİYE BAŞKANLIĞI BORNOVA BELEDİYESİ SOSYAL VE İKTİSADİ İŞLETMESİ TAŞINMAZ MAL KİRALAMA İLANI

  İşsizlik çift haneyi bırakmıyor

  Pamuk primi en az enflasyon oranı kadar arttırılmalı

  Boeing ve ODTÜ’den İHA tasarım yarışması

  Plastik sektörü 19.4 milyar dolar üretim yaptı

  Tarım-ÜFE’deki artış, yurt içi ÜFE’nin üçte birinde kaldı

  Müze ziyaretlerinde yüzde 56,9’luk artış

  “AB, İngiltere ve Türkiye iş birliğine gitmek zorunda”

  Turkcell Gelibolu Maratonu yine ‘Barış’ın buluşma noktası oldu

  İAOSB Sanayicileri ‘dayanışma gecesi’nde buluştu

  LG’den ev ekonomisine destek

  “Tarımın yükü kadınların sırtında”

  Norm Holding’den ABD açılımı

  Gıda ihracatçıları, Rusya hedeflerini büyüttü

  “Krizler fırsat yaratır, 2018 bizim için atak yılı olacak”

  Enerji sektörü bir araya gelecek

  Dünyanın en güçlü şehirleri belli oldu

  Karşıyaka ‘Takas Şenliği’ne çağırıyor

  Bayraklı’da Cumhuriyet Kupası Satranç Turnuvası

  Sağlık Bakanlığından sahte estetikçilere sıkı takip

  Meme kanserinin erken tanısının önündeki en büyük engel: Bilgi eksikliği

  Test ürünleri hastalıklara davetiye çıkartıyor

  Kadınların güzelliğine indirim desteği

  Küçükpark’ta mutluluk veren oyunlar

  Evden çalışma motivasyonu arttırıyor

  Yetenekli çalışan adayı bulmak zorlaştı

  Teşvik ve ödüllendirme sistemine ilişkin sonuçlar paylaşıldı

  Anıt ağaçlara gençlik aşısı

  İZSU “kazmadan” yenileyecek

  IOS 12’de büyük güvenlik açığı tespit edildi

  WhatsApp sohbetlerinizi yedeklerken tuzağa düşmeyin

  Çinli şirket, İsrail’in ilk robotik otoparkını açtı

  Dijital dönüşüme giden yol Xerox Documate 6710 ile kısalıyor

  Balkanlar İzmir’de buluşuyor

  SODEM ödülleri sahiplerini buldu

  Başkan Kocaoğlu’ndan kriz reçetesi

  Atabek Karşıyakalılarla buluştu

  Mutluluğun resmi

  Karabağlar’a iki yeni park ve sevgi yolu

  Bucalılar Capoeria savunma sanatı öğreniyor

  Asbest için farkındalık atağı

  Üç yeni pazaryeri projesi ilerliyor

  İhale Özetleri

  Su Ürünleri Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Borsalarda Alım-Satım

  Döviz / Altın

  İHALENİN TARİHİ ve SAATİ ► 23.10.2018 - 10:00

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 16.10.2018
  Ticaret 15.10.2018
  Ticaret 13.10.2018
  Ticaret 12.10.2018
  Ticaret 11.10.2018
  Ticaret 10.10.2018
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni