• Künye  • Kurumsal  • Reklam  • Üyelik  • Arşiv      • Site Haritası  RSS 
YAZARLAR  |  GÜNCEL  |  GÖRÜNTÜLÜ  |  ÖZEL  |  SOHBETLER  |  FİNANS  |  İHALELER  |  BORSALAR  |  RESMİ GAZETE
YAZARLAR Nazimi Açıkgöz ►DÜNYA ve TARIM
12
14
16
18
09/06/2022 06:07
Dünya Tarımında Verimin Önemi: Buğday Örneği

     Dünyanın en güncel konularından biri gıda krizidir. Bu kriz, savaşlardan çevre ve iklim değişimine, ekonomik krizlerden sağlık krizlerine kadar bir türlü çözülmeyen yoksulluk ve eşitsizliğin birbirini tetiklemeleri sonucu ortaya çıkan çok faktörlü bir sorun yumağıdır.

     Olayın net olarak kavranması için kriz nedenlerini birlikte değil de tek tek ele almak belki pek sağlıklı bir yaklaşım olmayabilir. Fakat söz konusu nedenlerin, en azından krizin azaltılmasındaki payı belirlenmiş olur. O nedenle burada buğday örneği ile dünyada tarımsal ürünlerin birim alandan elde edilecek verim artışının gıda krizinde ne gibi bir rol oynayabileceği ele alınacaktır.

     2020 sezonunda Dünya buğday üretimi 761 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Ne var ki iklim değişimi buğday ekim alanlarını daraltacak gibi görünüyor. Nitekim Avustralya artan girdi maliyetleri nedeniyle buğday ihracatçısı olmaktan çıkmak üzeredir. S. Arabistan 2016 yılından itibaren küresel ısınma nedeniyle buğday tarımını sürdüremeyeceğini ilan etmiştir. ABD’de 1970’lerin buğday ekim alanı, biyoteknolojiden yararlanarak karlılığını artıran mısır ve soya karşısında son 20 yılda 1/3 oranında daralmıştır[1]. Türkiye’de de buğday ekim alanının 10 milyon hektardan 7,8 milyon hektara çekildiği de bir gerçek.

     1960’larda 110 kg/da olan dünya buğday veriminin, 2020’larda 347 kg/da a çıktığı bilinmektedir. Bu rakamın artan nüfus ve iklim değişiklikleri nedeniyle 2050’lere doğru 380 kg/da a çıkartılması zorunlu görünüyor. Aksi takdirde söz konusu yıllarda, yıllık tüketim beklentisi 860 milyon tonu karşılamak olanak dışı görünüyor

     Kişi başına yıllık tüketimi artmayacak, tersine azalacak tek gıda maddesi buğday olarak tahmin edilmektedir (2005 de 68,5 kg/yıl/kişi den 2023 de 66,2 kg/yıl/kişi ye düşüş)[2]. Özellikle buğday ağırlıklı beslenen ülkelerde, kentleşme, yaşlanma, küreselleşme, gelir artışı ve kültürel farklılaşma gibi bir seri sebebin yanı sıra tüketim alışkanlıkları nedeniyle söz konusu tahminin gerçekleşmesi beklenmelidir. Gelir düzeyi arttıkça karbonhidratlı ürün tüketimindeki düşüşe karşın sebze ve et tüketiminin arttığı yadsınamaz. Diğer taraftan son yıllarda buğdayın, gluten içeriği nedeniyle sebep olduğu çölyak dışında, bazı nörolojik hastalıkların tetikleyicisi olduğu da öne sürülmektedir.

     Birim alandan daha fazla ürün kaldırmak için tüm tarım paydaşları bir yarış içindedir. Bilim adamından üreticiye hep daha yüksek verim hedeflenmiştir. Hatta politikacılar da bu yarışa katılmışlar ve Birleşik Krallıkta 2020 yılında buğday veriminin 20 ton/hektara çıkartılabileceğini, araştırıcılarına hedef olarak göstermişlerdir. Bu konuda bitki ıslahçılarının gayretleri YEŞİL DEVRİMİ beraberinde getirmiştir.

     2015 yılına gelindiğinde, Yeni Zelanda’lı Mike Soalris’in Guinness’e kayıtlı 1,56 ton/da buğday verim rekoru İngiliz “The Beal Farm” tarafından egale edilerek, yeni bir dünya rekoru gelmişti: 1,65 ton/da[3].

     Şimdi bazı ülkelerin 2000, 2010 ve 2020 yıllarında bir dekardan elde ettiği buğday verimlerine grafikte bir göz atalım. Hemen Britanya ve Almanya gibi yağışlı kuzey ülkelerinin verim ortalamalarının 700 kg/da civarında olduğu izlenebilir. Yalnız son 20 yılda Britanya’da verim düşerken, Almanya’da artması ilgi çekicidir. Genelde verimin son 20 yılda Rusya ve Ukrayna’da olduğu gibi %84 ve %92 düzeylerinde artırılabildiği bir gerçek.

     Olayı Türkiye açısından ele alacak olursak, son 20 yılda %29’luk bir artış sağlamamıza rağmen henüz dünya ortalamasını yakalayamadığımız anlaşılıyor. Çin ise dünya ortalamasının üstünde bir performans ve %54’lük bir artışla sanki ileride kendi buğday gereksinimini karşılayabilecek gibi görünüyor.

     Teorik biyolojik buğday verimi değil de rekor verimi olan 1600 kg/da verimlere ulaşma olasılığı her zaman gündemde kalacaktır.
     Biz gelin o rekor verimin nasıl elde edildiğine bir göz atalım:
     1,65 ton/da ile yeni dünya rekorunu kıran, agronomist danışman destekli İngiliz “The Beal Farm”da (Newcastle) en uygun çeşit olan yemlik DICKENS’i seçip, ideal tohum teknolojilerini ve en uygun agronomik koşulları (ekim zamanı, sıklığı, toprak hazırlığı vs.) yerine getirip, su, gübre, ilaç, hormon vs. girdileri en ideal şekilde uygulanmıştır. Özellikle toprak iyileştirmesi için en uygun alet-ekipmanı kullanarak, taban taşı kırması, toprağın gevşetilmesi, ufalanması ve karıştırılmasını sağlanmış, ayrıca yıl boyunca çok miktarda humus da toprağa karıştırılmıştır. Doğal olarak toprak ve yaprak analizleri de sürdürülmüştür.

     2014 yılının eylül ayının üçüncü haftası yapılan ekimde dekara 18,5 kg tohum kullanılmıştır (m2’ye 333 tohum). Yapılan yaprak analiz sonuçlarına göre bakır, çinko, bor ve magnezyuma dayalı yaprak gübreleme işlemleri yerine getirilmiştir. Ayrıca, çiçeklenmeyi ve hücre bölünmesini teşvik etmek ve değişik streslere dayanıklılık sistemin geliştirmek amacı organik asit uygulanmıştır. 31 kg/da azotlu gübre dört aşamada verilirken, dört de fungusit uygulaması yapılmıştır. Hasat ise 1 Eylül 2015 tarihinde gerçekleştirilmiştir.

     Böyle bir verimin gerçekleşme şansı pek sınırlı görününse de insanlığın gelecek kaygısını biraz hafifletiyor.

     [1] http://www.bloomberg.com/news/articles/2016-04-20/america-is-losing-out-to-russia-in-the-wheat-wars
     [2] https://gazetekoseyazilari.com/blog/2022/05/28/bugday-gluteni-colyak-disinda- da-mi-etkili/
     [3] http://www.fwi.co.uk/arable/northumberland-grower-breaks-world-wheat- yield- record/

Önceki Yazılar :
Haberler
  20 yıllık rüya gerçek oluyor

  Türkiye tatil için denizi tercih ediyor

  Su Ürünler Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Banaz Belediyesi motorin satın alacak

  Karşıyaka’da kentsel gıda ve kent tarımı konuşulacak

  Kaynarpınar’a arıtma müjdesi

  Menderes’in altyapısı güçleniyor

  Foça’da ‘‘İçimizden Biri Atatürk’’ söyleşisi

  “İzmir’in kültürel mirasını dünyaya sunuyoruz”

  Körfezde bir ilk; Görme engelli kanocular yarıştı

  Bayraklı Belediyesi kırtasiye malzemesi satın alacak

  Başkan Kılıç’tan bayram öncesi esnaf ziyareti

  TORBALI TÜRK TELEKOM VE ALİAĞA HAYDAR ALİYEV MTAL ONARIMI

  İhale Özetleri

  05 Temmuz 2022 Tarihli ve 31887 Sayılı Resmî Gazete

  04 Temmuz 2022 Tarihli ve 31886 Sayılı Resmî Gazete 1. Mükerrer

  Karayollarında Durum

  Enflasyon yıllık yüzde 79 arttı

  “90,6 milyar TL vergiden feragat edildi”

  Memur ve emekli maaşı zam oranları belli oldu

  Cep telefonunda 76 milyar dakika konuştuk

  Türk müteahhitlerden 4.6 milyar $’lık imza

  BEKO 220TR MODEL YAZARKASA POS CİHAZIMIN RUHSATNAMESİ KAYIPTIR

  Çinli üç havayolu şirketinden Airbus’a rekor uçak siparişi

  Kalkınma Ajansı’ndan 5 milyon TL faizsiz kredi

  Dünya arıcıları Türkiye’de buluşacak

  Döviz / Altın

  Borsalarda Alım-Satım

  Çikolata ve şekerleme pazarında bayram bereketi

  Dolar arttıkça Bitcoin düşüyor

  “Kur ve enflasyonda geçici önlemler çözüm değil”

  EİB’den 1,7 milyar dolar ihracat

  Efes Selçuk şeftali ile şenlendi

  Turkcell Global Bilgi, Techno Camp ile teknoloji mühendisleri yetiştiriyor

  Aliağa Belediyesi Temmuz ayı Olağan Meclisi toplanıyor

  Taşınmaz satışı artık noterliklerce yapılabilecek

  Türkçimento, Global Çimento ve Beton Derneği’ne üye oldu

  “İzmir’in kaderi Kemeraltı’na bağlı”

  Mersin Silifke Orman İşletme Müdürlüğü yangın havuzu inşaatı yaptıracak

  Endüstriyel tesislerdeki hava kirliliği nedeniyle her yıl 450 bin kişi ölüyor

  Tüketiciler biyometrik ödemeler konusunda endişeli

  Teknopark İstanbul’dan yeşil dönüşüm odaklı fikirlere 450.000 TL’ye kadar hibe desteği

  Ensemble Sjaella İzmir Agora’da

  Siber suçluların gözü KOBİ’lerde

  Su Ürünler Hal Fiyatları

  Sebze-Meyve Hal Fiyatları

  Başarılı dijital dönüşümün yolu hızlı haberleşmeden geçiyor

  İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Kurban Bayramı hazırlıkları sürüyor

  Balıkesir Büyükşehir Belediyesi asfalt tesisi bitüm havuzu üzeri kapatma işi yaptıracak

ÇOK OKUNANLAR
bu hafta | bu ay
Foto/Video Galeri
  Ticaret 05.07.2022
Para Piyasaları
Hava Durumu
Takvim
Üye Giriş
E-Posta :
Şifre :
Beni Hatırla
     
      Üye Olmak İstiyorum
      Şifremi Unuttum
Bu sitenin tüm hakları saklıdır Ticaret Gazetesi    rt.moc.isetezagteracit @ ofni