Antalya ve Mersin’de geçen haftadan itibaren etkisini gösteren sağanak yağış, hortum ve fırtınadan dolayı seralar su altında kaldı, ürünler hasar gördü
SEREN KARAŞAHİN
Yurt genelinde yağışların artması, dolu, fırtına ve sel olaylarını beraberinde getirdi. Geçen haftadan itibaren Antalya’da devam eden ve sonrasında Mersin’de de görülen sağanak yağış, hortum ve sel; bölgede üretim yapan çiftçileri olumsuz etkiledi. Örtü altı üretim yapan üreticiler, zor durumda kaldı. Seraların içine sular dolarken, örtüler uçtu, bitkiler zarar gördü. Özellikle seracılık faaliyetlerinin sürdüğü Antalya’nın Kumluca ilçesi başta olmak üzere, Döşemealtı, Konyaaltı, Muratpaşa, Finike, Aksu’da hortum ve sağanak yağış etkili oldu. Mersin’in Anamur ve Bozyazı ilçeleri de yağışlardan etkilendi.
TİCARET Gazetesi’ne açıklamalarda bulunan Kumluca Ziraat Odası Başkanı Hidayet Kökce ve Mersin Ziraat Odası Başkanı Musa Yılmaz, Antalya ve Mersin’deki durumu anlattı. Kumluca Ziraat Odası Başkanı Kökce, ilçede çoğunlukla domates, biber ve patlıcan üretiminde zarar olduğunu açıkladı. Kökce, ürünlerin mayıs ayında yeniden ekilebileceğini ve ürün kaybından ötürü tüketiciye yansıyacak bir durumun söz konusu olmadığını söyledi. Kökce, üreticilerin karaborsacılardan kaynaklı az kazandığını, tüketicinin de pahalı ürün satın aldığını söyledi. Mersin Ziraat Odası Başkanı Yılmaz ise Anamur’un muz üretiminde başı çektiğini dile getirdi. Yılmaz, hasar gören seralarda bulunan ürünlerden dolayı muz fiyatlarının artabileceğini belirtti. İki Ziraat Odası Başkanı da üreticinin devletten destek beklediğini dile getirdi.
Çiftçi zor durumda
Antalya’da geçen haftalarda başlayan sağanak yağış, ardından sel getirdi. Yaklaşık bir haftadır devam eden olumsuz hava şartlarında fırtınayla beraber hortum da etkisini gösterdi. Antalya’nın Kumluca ilçesinde 4 bin dönüme yakın alanın hasar gördüğünü söyleyen Kumluca Ziraat Odası Başkanı Hidayet Kökce, “Ortalama 4 bin dönüm hasarımız var. Hasar almayan ve üretime devam eden de ortalama 42-43 bin dönüm seramız var. Sel baskınından sonra hortum oldu. Bu zarar gören alanlarda ürünler bir-bir buçuk ay gibi bir sürede tekrar dikilir. Üretime tekrar döner. Burada emek bitti. Bir yıllık emek kapısı kapanmış oldu. Çiftçilerimizin gübre, plastik, ilaç ve fide borçları var. En büyük girdi fiyatı fide. Mazotun litresi de 60 TL. Üreticinin ciddi masrafları var. Zarar gören çiftçimiz zor durumda” dedi.
Üretici destek bekliyor
Zarar gören seralarda en çok domates, biber ve patlıcan üretimi yapıldığını söyleyen Kökce, “Domates, biber ve patlıcan. Bu üç grup ağırlıklı” ifadesini kullandı. Üreticinin kaybı doğrultusunda devlet desteği beklediklerini ifade eden Kökce, “Geldiğimiz noktada ürünler çöp olunca üreticinin ciddi beklentileri var. Tekrardan dikilecek olan ürün de en kötü şartta mayısta çıkar. Tekrar tarım yapılabilmesi için acil desteğe ihtiyaç var” diye konuştu.
Hasar tespit çalışmalarının tamamlanmasının ardından durumun netleşeceğini ve devletin çiftçilere ‘can suyu’ vermesini beklediklerini söyleyen Kökce, yaklaşık 55-60 evin girilemeyecek durumda olduğunu ve tamamen su içerisinde kaldığını belirtti. Kökce, üreticilerin çevredeki otel ve yurtlara yerleştirildiğini söylerken vatandaşların kısmen temizlenen evlere döndüklerini ifade etti.

Kökce: Zarar gören alan arz ve talebi etkilemez
Zarar gören ürünlerin arzı düşürmesiyle beklentinin tersi olarak tüketicinin artan fiyatlarla karşılaşmayacağını belirten Kökce, “Bu durumun tüketiciye yansıması sınırlı olur çünkü biz İzmir’den Hatay’a kadar üretim yapan bir sahil bandındayız. Binlerce dönüm arazimiz var. Yeniden bahara giriyoruz. Yine üretimimiz artacak. Üretmeye devam edeceğiz, üreteceğiz. Tedarik zincirimizde herhangi bir sıkıntı olmaz. Fiyatlarda da değişiklik olmaz ve olmadı” dedi. Zarara uğrayan tahmini 4-6 bin dönüm civarındaki arazinin arz ve talebi etkilemeyeceğini söyledi. Karaborsacıların ortaya çıktığını ifade eden Kökce, yanlış algılarla tüketiciyi etkilemek isteyenlerin olduğunu belirtti. Antalya’dan ürün gelmediğinin söylendiğini ifade eden Kökce, Kumluca’da en fazla 5-6 bin dönüm, Antalya genelinde ise en fazla 10 bin dönümün hasar gördüğünü söyledi. Kökce, “Bu kadar arazi bunu engellemez. Arz ve talebi sıkıntıya sokmaz” ifadelerini kullandı.
Hasar tespit çalışmaları devam ediyor
Mersin Ziraat Odası Başkanı Musa Yılmaz, Anamur ve Bozyazı ilçelerinin aşırı yağıştan etkilendiğini söyledi. Anamur’da muz üretiminin çoğunlukta olduğunu ifade eden Yılmaz, ürün kaybının olduğunu ve bunun da tüketiciye fiyat olarak yansıyacağını dile getirdi. Bölgedeki durum hakkında bilgi veren Yılmaz, “Anamur ve Bozyazı ilçelerimiz ciddi şekilde afetten zarar gördü. Şu an hasar tespit çalışmaları tamamlanmadı. Anamur’daki üretim zarar gördü. Tarım İlçe Müdürlüğümüz bununla ilgili rapor çalışmaları yapıyorlar. Hafta başı itibarıyla daha net bilgi verebiliriz” ifadelerini kullandı.
Muzda fiyat artışı bekleniyor
Zarar gören alanlarda muz üretimi olduğunu söyleyen Yılmaz, “Anamur tamamen örtü altı muz üretiyor. Hem Bozyazı hem Anamur’un hemen hemen tamamı muz üretimi yapıyor. Tahmini olarak yüzde 20-25 gibi bir oranda özellikle tesislerde sıkıntı var. Dolu, fırtına ve hortum karışık bir şekilde etki etti” dedi. Hasar alan bölgelerdeki ürünün zarar gördüğünü ifade eden Yılmaz, durumun tüketicinin cebine yansıyacağını dile getirdi. Yılmaz, “Ürün kaybı mutlaka vardır. Üzerindeki örtü gitmişse ürün hem hasar görmüştür hem de o örtüyü kaybettiği için soğuktan ve doludan zarar görmüştür. Ürün kayıpları mutlaka tüketici açısından fiyat yükselmesine sebep olur” diye konuştu.

Yılmaz: Üreticiye verilen afet bütçesi artırılmalı
Her ürünün üretim maliyetinin 20-25 TL’nin üstünde olduğunu söyleyen Kumluca Ziraat Odası Başkanı Kökce, “Her ürünün üretim maliyeti 20-25 TL’nin üstündedir. 1 kilogram üretimin maliyeti 20-25 TL’dir. 15-20 gün önce biberi 10-15 TL’ye alan yoktu. Biz 10-15 TL gibi fiyatlara bunları sattık. Bu durum bizlere çok zarar ettirdi. Biz burada 10 TL zararına biber satarken tüketici 80-100 TL’ye ürünü aldı. Şimdi de bizim ürünlerimiz 40-60 TL iken 200-300 TL civarında tüketiciye ulaşan rakamlar duyuyoruz. Bu bizi üzüyor ve üretici ile tüketicinin arasını açıyor. Ciddi bir şekilde karaborsacılık var. Bunları biz asla istemiyoruz” diye konuştu. Karaborsacılara devletin müdahale etmesi gerektiğini ifade eden Kökce, “Tedbirlerin alınması gerektiğini düşünüyorum. Bizim ürettiğimiz ürün Türkiye’ye de dünyaya da yeter” dedi.
Karaborsacılığa tepki
Her ürünün üretim maliyetinin 20-25 TL’nin üstünde olduğunu söyleyen Kumluca Ziraat Odası Başkanı Kökce, “Her ürünün üretim maliyeti 20-25 TL’nin üstündedir. 1 kilogram üretimin maliyeti 20-25 TL’dir. 15-20 gün önce biberi 10-15 TL’ye alan yoktu. Biz 10-15 TL gibi fiyatlara bunları sattık. Bu durum bizlere çok zarar ettirdi. Biz burada 10 TL zararına biber satarken tüketici 80-100 TL’ye ürünü aldı. Şimdi de bizim ürünlerimiz 40-60 TL iken 200-300 TL civarında tüketiciye ulaşan rakamlar duyuyoruz. Bu bizi üzüyor ve üretici ile tüketicinin arasını açıyor. Ciddi bir şekilde karaborsacılık var. Bunları biz asla istemiyoruz” diye konuştu. Karaborsacılara devletin müdahale etmesi gerektiğini ifade eden Kökce, “Tedbirlerin alınması gerektiğini düşünüyorum. Bizim ürettiğimiz ürün Türkiye’ye de dünyaya da yeter” dedi.

