Ekonomist Prof. Özgür Demirtaş, yeni kripto vergi kanunu ile ilgili sosyal medya hesabında açıklamalarda bulundu.
Yeni kripto vergi kanunu ile ilgili olarak Türkiye’nin önündeki büyük fırsatı ve tehlikeyi vurgulayan Demirtaş, blok-zincir ürünleriyle ilgili bir kanun teklifinin Plan Bütçe Komisyonundan Genel Kurula geldiğini söyledi. Üç ihtimal olduğunu belirten Demirtaş, “1) Bu teklif o noktada geri çekilebilir. 2) Bu teklif değişiklik yapıldıktan sonra geçebilir. 3) Bu teklif aynı şekilde geçebilir. Umarım 3. ihtimal gerçekleşmez. Çünkü bu teklif aynı şekilde geçerse, Türkiye 100 yılda bir yakalayacağı büyük bir fırsatı kaçırmış olur” dedi.
Önce teklifin içeriği hakkında dört maddede bilgi veren Demirtaş, “1) Türkiye içindeki borsalarda kripto paranız var ise, alımda, satımda ve transferde on binde üç vergi. (Cumhurbaşkanı kararı ile sonradan 5 katına çıkabilir) 2) Türkiye içindeki borsalarda şimdilik yüzde 0 Stopaj vergisi (Cumhurbaşkanı kararı ile sonradan yüzde yirmiye çıkabilir). 3) Soğuk Cüzdanlarda veya Yabancı Borsalarda duran Kripto paralar için BEYAN zorunluluğu ve yüzde 40’a varan gelir vergisi. 4) Bu teklif nisan ayında kanunlaşırsa da muhtemelen GERİYE DOĞRU işleyecek şekilde vergilendirme (1 Ocak 2026’dan başlayacak gözlem)” ifadelerini kullandı.
Teklifin geriye doğru işlemesini ayrıntılandıran Özgür Demirtaş, “Normalde hukuk alanındaki öngörülebilirlik ilkesi gereği hiçbir kanun GERİ işlememeli. Hatta kanunun çıkarıldığı yılın bir sonraki yılından başlamalı. Ancak son zamanlarda Maalesef bazen kanunlar GERİYE doğru işletiliyor. Bu elbette bir parça bile düşünüldüğünde olmaması gereken bir şey. Hukuk fakültelerinde öğretilen: ‘Kanunlar Makable Şamil olamaz’ evrensel hukuk kuralı da tam bunu söyler. Yani Kanunlar çıktıkları tarihin öncesini kapsamamalıdır. Kanun hangi hali ile çıkarsa çıksın muhakkak 4. Madde bu şekilde olmamalı diye düşünüyorum” açıklamasında bulundu.
Yatırımcı %40 vergiden olumsuz etkilenebilir
Özgür Demirtaş, teklifin Türkiye’deki kripto para borsalarında işlem başına düşük oranlı vergi ve stopaj öngördüğünü, yurt dışı borsalar ve soğuk cüzdanlarda tutulan kripto paralar için ise beyan ve yüzde 40’a varan gelir vergisi düzenlemelerini içerdiğini söyledi.
Yatırımcıların büyük bir bölümünün varlıklarını yurt dışı borsalarda tuttuğunu belirten Demirtaş, bu kesimin yüksek vergi yükü nedeniyle varlıklarını beyan etmeyebileceğini savundu. Ekonomist bu nedenle vergi gelirlerinin sınırlanabileceğini ve yatırımcı davranışlarının olumsuz etkilenebileceğini ifade etti.
Kripto yatırımcılarının çok büyük bir çoğunluğunun yatırımlarını yabancı borsalarda ya da daha önemli soğuk cüzdanlarda tuttuğuna işaret eden Demirtaş, kripto yatırımcılarının çok büyük çoğunluğunun gelir vergisi beyannamesi doldurup yüzde 40’a varan vergi ödeyebileceğini kaydetti.
Demirtaş, kanunun bu haliyle geçmesiyle Türkiye’nin nasıl etkileneceğini şöyle anlattı: “Yabancı Platformlarda veya Soğuk Cüzdanlarda yatırımı olanların çok büyük çoğunluğu beyan etmeyecek (Yastık altında altın tutanların beyan etmediği gibi). O zaman da beyan edenler maalesef kendilerini saf ve naif hissedecekler. Meclis tutanaklarında CRAF anlaşması gereği yabancı borsalardan bilgi paylaşımı yapılacağı buradan bilgi alınacağı söyleniyor. a) Yabancı platformların bilgi paylaşımı sadece 2027 sonrası, b) bu anlaşma soğuk cüzdanları raporlayamaz ve göremez, c) Blok-zincirde mixer yani karıştırıcı denilen yapılar paranın milyonlarca değişik cüzdana dağılmasını sağlayarak bilgiyi koruyor. O yüzden CRAF olsa da birçok kişi beyan etmeyecek. Kripto yatırımların çok ama çok büyük bir çoğunluğu beyan etmemek için Türkiye’ye gelmeyecek. Lokal borsalarda çok küçük yatırımcı kalacak onlarda finansal okur yazarlıkları az olduğundan zamanla eriyecek. Türkiye’de kurulan ve blok-zincir üzerinden hizmet veren bilgisayar-oyunu sektörü, soğuk cüzdanlar kullandıkları için ülke dışına çıkmak zorunda kalacaklar. İstihdam eriyecek. Lokal borsalardaki para eriyince local borsalar gerçek potansiyellerine ulaşamayacak. Türkiye normalde milyarca dolar vergi toplayabileceği bir alandan yabancı platform, soğuk cüzdan ve local borsa ayrımı yaptığı için adam akıllı vergi toplayamayacak. En kötüsü az sonra bahsedeceğim Fırsatı kaçırmış olacak.”
Fırsatları yakalamanın yollarına değindi
Demirtaş, bu tehlikeleri yok etmenin ve büyük bir fırsat yakalamanın yollarını şöyle dile getirdi: “Yabancı Platform, Soğuk Cüzdan, Lokal Borsa fark etmeksizin sıfır işlem vergisi. Yabancı Platform ve Soğuk Cüzdanlardan önce Lokal Borsaya gelip orandan da Bankaya Çekilme anında yüzde 5 veya 10 (yetkiler bu oranı daha iyi bilirler ve belirlerler) transfer stopaj vergisi. Bu yapıldığı anda Türkiye çok ciddi vergi toplar. Lokal borsalar çürümez. İnsanlar paralarını direkt ülkeye getirirler.”
Kanunun bu hali ile geçerse Türkiye’de kripto sektörü ve yatırımcısını bitireceğini ve büyük bir fırsatın kaçacağına vurgu yapan Demirtaş, önerdiği yöntemlerin uygulanması halinde Türkiye’nin Orta Doğu bölgelerinden çok ciddi para girişi sağlayabileceğini belirtti.
