Zeytin ihracatçısı: DİR yasakları ile sorun çözülmüyor, büyüyor. DİR açık kalsın, yasaklar kalksın
SEDA GÖK
EZZİB Genel Kurulu’nda ihracat yasaklarının sektörde belirsizlik yarattığı, Dahilde İşleme Rejimi’nin sürekli açık olması gerektiği ve yasaklarla sorunların çözülmediği yönünde değerlendirmeler öne çıktı.
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği’nin (EZZİB) Genel Kurulu’nda sektör temsilcileri Dahilde İşleme Rejimi’nin (DİR) daimi açık tutulması gerektiğini vurguladı. Sektör temsilcileri, ihracat yasaklarının sorunları çözmek yerine büyüttüğü yönünde görüşler dile getirildi. Toplantıda ihracat kararlarının öngörülebilirliği, hammadde tedariği ve ticarette fırsat eşitliği başlıkları öne çıktı. İhracatçı temsilcileri, yasakların piyasa dengesini bozduğunu ve sektörde belirsizlik yarattığında birleşti.
Genel kurulda yapılan değerlendirmelerde ihracat yasakları, Dahilde İşleme Rejimi ve hammadde tedariğine ilişkin uygulamaların sektör açısından önemini koruduğu ifade edildi. Katılımcılar, karar süreçlerinde sektör görüşlerinin daha fazla dikkate alınmasının ve uygulamaların öngörülebilirliğinin önemine vurgu yaptı.
Güreli’den şeffaflık ve temsil vurgusu
EZZİB Eski Başkanı Ali Nedim Güreli, ihracat yasaklarının gerekçeleri ve kaldırılma süreçlerine ilişkin bilgilendirme yapılması gerektiğini belirtti. Karar süreçlerinde sektörün daha fazla dahil edilmesi gerektiğini ifade eden Güreli, DİR toplantılarına katılım konusunda temsil mekanizmasına ilişkin eleştirilerini dile getirdi.
Güreli, ihracat yasaklarının neden getirildiği ve neden kaldırıldığı konusunda üyelerin bilgilendirilmesi gerektiğini belirterek istişare mekanizmasının daha kapsayıcı işlemesinin önemine dikkat çekti.
Alhat: “DİR sürekli açık olmalı”
Alhatoğlu Zeytinyağı’ndan Mustafa Alhat, ihracat yasaklarının uygulama biçimine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Karar süreçlerinin daha öngörülebilir olması gerektiğini ifade eden Alhat, DİR’in sürekli açık kalmasının hammadde tedariki açısından avantaj sağlayacağını belirtti.
Alhat, DİR’in kapalı tutulmasının dış pazarda rekabet gücünü sınırladığını, sistemin sürekli açık olmasının sektör açısından bir güvenlik mekanizması olarak değerlendirilebileceğini ifade etti.
Ticarette fırsat eşitliği talebi
Fabro Dış Ticaret adına genel kurulda söz alan Cem Demirci ise konuşmasında geçmişte Suriye’den getirilen zeytinyağının yerli ürünlerle paçal yapılarak ihraç edildiğini hatırlattı. Bu tür ticari faaliyetlerin tüm ihracatçılar için erişilebilir olması gerektiğini belirten Demirci, ticarette fırsat eşitliğinin önemine dikkat çekti.
Demirci, dışarıdan gelen hammaddeyle yapılan ticaretin sektör geneline yayılması gerektiğini ve tüm firmaların eşit koşullarda bu imkânlara ulaşmasının önem taşıdığını ifade etti.
Uygun: “DİR ortak mutabakatla yürütülmeli”
EZZİB Başkanı Emre Uygun ise ihracat yasaklarıyla ilgili Bakanlıkla yapılan görüşmelere değindi. Uygun, yapılan değerlendirmelerde ihracat yasağı kararlarının sonuçlarına ilişkin geri bildirimlerin Bakanlıkla paylaşıldığını ifade etti.
Dahilde İşleme Rejimi’nin hammadde tedariği açısından önemli bir araç olduğunu belirten Uygun, “DİR bir enstrümandır. Sektörün ortak mutabakatıyla yürütülmesi gerekir” dedi. Uygun ayrıca toplantılara davet edilen isimlerin yönetim kurulu kararıyla belirlendiğini ifade eden Uygun, katılımın katkı sağlayacak firmalar dikkate alınarak oluşturulduğunu söyledi.
DİR Nedir?
Dahilde İşleme Rejimi (DİR), firmaların ithal ettikleri hammaddeleri işleyerek yeniden ihraç etmelerine olanak sağlayan dış ticaret mekanizması olarak uygulanıyor. Sistem, hammadde arzındaki dalgalanmalarda ihracatın sürekliliğini destekleyen araçlardan biri olarak değerlendiriliyor.
