11 Eylül, Miladi takvime göre yılın 254. günü. Yıl sonuna 111 gün kaldı.
Olaylar
• 1526 – Osmanlı Ordusu’na bağlı birlikler, Macaristan Krallığı’nın başkenti Budin’e girdi.
• 1853 – Elektrikli telgraf ilk kez kullanıldı.
• 1855 – Osmanlı Ordusu, müttefikleriyle beraber Sivastopol’a girdi.
• 1919
◦ Amerikan Deniz Piyadeleri Honduras’ı işgal etti.
◦ Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti, Sivas Kongresi’nin son günü kuruldu.
◦ Sivas Kongresi’nin 8. Umumi toplantısında İrâde-i Milliye adıyla bir gazetenin çıkarılmasına karar verildi.
• 1922 – Türk Kurtuluş Savaşı: Türk Ordusu, Yunan İşgali altındaki Bursa’ya girdi.
• 1923 – Mustafa Kemal, Halk Fırkası Başkanlığı’na seçildi.
• 1926 – Ankara otomatik telefon santrali işletmeye açıldı.
• 1941 – Van Gölü ve çevresinde deprem: 194 kişi öldü, 36 köy tamamen yıkıldı.
• 1944 – Türkiye, Mihver devletlerinden gelebilecek sığınmacılara karşı sınırlarını kapattı.
• 1947 – ABD Kongresi, Marshall planını onayladı.
• 1954 – Ankara’da, “Kıbrıs Türktür Komitesi” kuruldu.
• 1957 – Ankara’da sağanak yağış sele yol açtı; Bent Deresi taştı, 133 kişi sele kapılarak öldü.
• 1973 – Şili’de Darbe: Şili’nin ilk sosyalist Başkanı Salvador Allende, Pinochet önderliğindeki ordu tarafından devrildi. Darbe sırasında Allende öldürüldü.
• 1980 – Şili’de yapılan referandumda, General Augusto Pinochet’nin görev süresi 8 yıl uzatıldı.
• 1992 – TEMA (Türkiye Erozyonla Mücadele Ağaçlandırma ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı) Hayrettin Karaca ve Nihat Gökyiğit tarafından kuruldu.
• 1994
◦ Devrimci-Sol örgütünün firari lideri Dursun Karataş, Fransa’da yakalandı.
◦ İstanbul DGM, Cumhuriyet gazetesini kapattı. Gazetenin terörle mücadele yasasına aykırı yayın yaptığı ileri sürüldü.
• 1996 – Eski Devlet Bakanı Ayvaz Gökdemir’in üç kadın Avrupalı parlamentere “fahişe” demesiyle ilgili yargılama sonuçlandı. Gökdemir, 500 milyon lira tazminat ödemeye mahkûm oldu.
• 2001 – 11 Eylül saldırılarında; 2976 kişi öldü, 6291 kişi de yaralandı.
• 2010 – 2010 FIBA Dünya Basketbol Şampiyonası yarı final maçında Türkiye, Sırbistan’ı 83-82 yenerek finale yükseldi.
• 2012
◦ İstanbul Gazi Polis Merkezi’nde patlama meydana geldi, bir polis öldü, dört polis ve dört vatandaş yaralandı. Patlamayı DHKP-C üstlendi.
◦ Kuzey Kore’de yer alan ve ülkedeki birçok yapının minyatür şeklinde kopyalarını barındıran Pyongyang Folklor Parkı’nın açılışı yapıldı.
◦ ABD’nin Libya’daki Bingazi Konsolosluğu’na İslamcı militanlar tarafından saldırı düzenlendi. Saldırıda ABD’nin Libya büyükelçisi Christopher Stevens ve 3 Amerikalı yetkili öldürüldü.
• 2023 – Libya’nın Derna şehri, Daniel Fırtınası’nın iki barajın çökmesine ve 11.300’den fazla kişinin ölmesine neden olmasının ardından yıkıcı sel felaketiyle karşı karşıya kaldı
Doğumlar
• 1182 – Minamoto no Yoriie, Japon Kamakura şogunluğu’nun 2. Şogunu (ö. 1203)
• 1476 – Louise de Savoie, Fransız soylu, Auvergne ve Bourbonnais naibesi, Nemours düşesi ve Fransa Kralı I. François’nın annesi (ö. 1531)
• 1524 – Pierre de Ronsard, Fransız şairi (ö. 1585)
• 1743 – Nikolaj Abraham Abildgaard, Danimarkalı ressam (ö. 1809)
• 1764 – Valentino Fioravanti, İtalyan müzisyen ve opera bestecisi (ö. 1837)
• 1771 – Mungo Park, İskoç hekim ve kaşif (ö. 1806)
• 1786 – Frederich Kuhlau, Alman piyanist (ö. 1832)
• 1816 – Carl Zeiss, Alman iş insanı (ö. 1888)
• 1862 – O. Henry, Amerikalı öykü yazarı (ö. 1910)
• 1877
◦ Feliks Dzerjinski, SSCB’li Bolşevik önder ve ilk istihbarat servisi Çeka’nın kurucusu (ö. 1926)
◦ James Hopwood Jeans, İngiliz fizikçi, gök bilimci ve matematikçi (ö. 1946)
• 1885 – D. H. Lawrence, İngiliz, romancı, şair ve deneme yazarı (ö. 1930)
• 1889 – Helmuth Theodor Bossert, Alman asıllı Türk dil bilimci ve arkeolog (ö. 1961)
• 1895 – Vinoba Bhave, Hint aktivist ve toplumsal reformcu (ö. 1982)
• 1899 – Philipp Bouhler, Alman asker (ö. 1945)
• 1903 – Theodor W. Adorno, Alman filozof, sosyolog, müzikolog ve kompozitör (ö. 1969)
• 1916 – Ed Sabol, Amerikalı oyuncu ve görüntü yönetmeni (ö. 2015)
• 1917
◦ Ferdinand Marcos, Filipinler Devlet Başkanı (ö. 1989)
◦ Herbert Lom, Çek sinema ve tiyatro oyuncusu (ö. 2012)
• 1924 – Daniel Akaka, Amerikalı siyasetçi (ö. 2018)
• 1929 – Burhan Doğançay, Türk ressam ve fotoğrafçı (ö. 2013)
• 1930 – Salih Selim, Mısırlı millî futbolcu (ö. 2002)
• 1931
◦ Ece Ayhan, Türk şair ve etikçi (ö. 2002)
◦ Ian Holm, İngiliz oyuncu (ö. 2020)
• 1932 – Gavril Dejeu, Rumen politikacı
• 1933
◦ Misbach Yusa Biran, Endonezyalı yazar, yönetmen ve eleştirmen (ö. 2012)
◦ Raşid Sefer, Tunus eski başbakanı (ö. 2023)
◦ Mátyás Szűrös, Macar politikacı
• 1934 – Claude Dhinnin, Fransız siyasetçi (ö. 2025)
• 1935
◦ Arif Erkin Güzelbeyoğlu, Türk mimar, müzisyen, tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2025)
◦ Arvo Part, Estonyalı klasik ve dini müzik bestecisi
◦ German Titov, Sovyet kozmonot (ö. 2000)
• 1936 – Ersun Kazançel, Türk oyuncu (ö. 1993)
• 1937 – Paola, Belçika kraliçesi
• 1938 – Ciel Bergman, Amerikalı ressam (ö. 2017)
• 1940
◦ Brian De Palma, Amerikalı film yönetmeni
◦ Nông Đức Mạnh, Vietnamlı politikacı
• 1944 – Everaldo, Brezilyalı millî futbolcu (ö. 1974)
• 1945
◦ Franz Beckenbauer, Alman eski futbolcu ve teknik direktör (ö. 2024)
◦ Leo Kottke, Amerikalı akustik gitarist
• 1946
◦ Zülfü Livaneli, Türk müzisyen, senarist, politikacı, yazar ve film yönetmeni
◦ Yusuf ez-Zevavi, Tunuslu eski futbolcu ve teknik direktör
• 1947 – Jean Germain, Fransız siyasetçi (ö. 2015)
• 1950 – Khosro Harandi, İranlı satranç oyuncusu (ö. 2019)
• 1956 – Tony Gilroy, Amerikalı senaryo yazarı ve yönetmen
• 1957 – İbrahim Kasımpur, İranlı millî futbolcu ve teknik direktör
• 1958
◦ Altan Tan, Türk yazar ve siyasetçi
◦ Keosaychay Sayasone, Laos eski first laydsi (ö. 2021)
◦ Julia Nickson-Soul, Amerikalı oyuncu
• 1959 – John Hawkes, Amerikalı oyuncu
• 1960 – Hiroshi Amano, Japon fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi
• 1961
◦ Virginia Madsen, Amerikalı oyuncu
◦ Haluk Pekşen, Türk siyasetçi ve avukat (ö.2022)
• 1962 – Julio Salinas, İspanyol eski millî futbolcu
• 1962 – Andreas Haefliger, Almanya doğumlu İsviçreli piyanist
• 1963
◦ Andrew Jackson, Kanadalı oyuncu
◦ Turgut Karataş, Türk müzisyen, söz yazarı ve oyuncu (d. 2024)
• 1964 – Victor Wooten, Amerikalı bas gitar virtüözü
• 1965
◦ Beşşar Esad, Suriye Devlet Başkanı
◦ Moby, Amerikalı müzisyen, şarkı yazarı ve DJ
◦ Paul Heyman, Amerikalı profesyonel güreş menajeri, girişimci, spiker ve yönetici
• 1966 – Kiko Kawashima, Japonya’nın veliaht prensesi
• 1967 – Harry Connick, Jr., Amerikalı şarkıcı, piyanist, bestekâr ve oyuncu
• 1968 – Slaven Bilić, Hırvat eski futbolcu ve teknik direktör
• 1969 – Gidget Gein, Amerikalı müzisyen (ö. 2008)
• 1970
◦ Fanny Cadeo, İtalyan model (manken), televizyon gösteri sanatçısı ve şarkıcı
◦ Taraji P. Henson, Amerikalı aktris ve şarkıcı
◦ Tufan Erhürman, Kıbrıs Türkü siyasetçi ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti cumhurbaşkanı
• 1972
◦ Ricky Koole, Hollandalı şarkıcı ve aktris
◦ Perviz Brumend, İranlı milli futbolcu
• 1973 – In-Grid, İtalyan şarkıcı, söz yazarı, besteci ve dansçı
• 1974 – Mehmet Emin Toprak, Türk aktör (ö. 2002)
• 1977
◦ Ludacris, Amerikalı oyuncu ve rap müzik sanatçısı
◦ Matthew Stevens, Galli snooker oyuncusu
• 1978 – Dejan Stanković, Sırp millî futbolcu ve teknik direktör
• 1979
◦ Hana Horáková, Çek basketbolcu
◦ David Pizarro, Şilili eski milli futbolcu
◦ Éric Abidal, Fransız futbolcu
• 1980 – Julien Sablé, Fransız eski futbolcu
• 1981
◦ Andrea Dossena, İtalyan futbolcu
◦ Özlem Türay, Türk tiyatro oyuncusu
• 1982
◦ Elvan Abeylegesse, Etiyopya asıllı Türk atlet
◦ Ricky Minard, Amerikalı basketbolcu
◦ Elvan Abeylegesse, Etiyopya kökenli Türk atlet
• 1983
◦ Laura Ferrara, İtalyan siyasetçi
◦ Vivian Cheruiyot, Kenyalı atlet
• 1984
◦ Cardoso, Brezilyalı futbolcu
◦ Mbenza Bedi, Kongolu millî futbolcu
◦ Yusuf Akgün, Türk aktör
• 1985 – Shaun Livingston, Amerikalı eski basketbolcu
• 1986
◦ İsmail Abdüllatif, Bahreynli millî futbolcu
◦ Matteo Valli, San Marinolu futbolcu
◦ Shun Nogaito, Japon futbolcu
• 1987
◦ Robert Acquafresca, İtalyan eski futbolcu
◦ Tyler Hoechlin, Amerikalı aktör
• 1988
◦ Samet Kumbaşı, Türk futbolcu
◦ Mustafa Aşan, Türk futbolcu
• 1989
◦ Anna Polina, Rus-Fransız ponrografik film oyuncusu
◦ Tomoyasu Hirose, Japon futbolcu
• 1990
◦ Jo Inge Berget, Norveçli futbolcu
◦ Yasin Pilavcılar, Türk jokey
• 1991
◦ Jordan Ayew, Ganalı futbolcu
◦ Kygo, Norveçli Dj, şarkı sözü yazarı ve müzisyen
• 1993
◦ Tatsuki Kohatsu, Japon futbolcu
◦ Elşen Rızazade, Azerbaycanlı futbolcu
• 1994
◦ Nataliya Prışçepa, Ukraynalı atlet
◦ Jordi El Niño Polla, İspanyol pornografik film oyuncusu
◦ Mateus dos Santos Castro, Brezilyalı futbolcu
◦ Cameron Burrell, Amerikalı kısa mesafe koşucusu
◦ Ahmet Eyüp Türkaslan, Türk futbolcu (ö. 2023)
◦ Hüseyin Altıntaş, Türk futbolcu
• 1995 – Cecilia Rossell, Honduraslı manken
• 1996
◦ Zymer Bytyqi, Kosovalı millî futbolcu
◦ Miguel Crespo da Silva, Portekizli futbolcu
• 1997 – Michelle Randolph, Amerikalı oyuncu
Ölümler
• 1063 – I. Béla, Macaristan Kralı (d. 1015 – 1020 arası)
• 1161 – Melisende, Kudüs Krallığı Kraliçesi (d. 1105)
• 1680 – Go-Mizunoo, Japonya’nın geleneksel veraset düzenine göre 108. İmparatoru (d. 1596)
• 1793 – Nicolaas Laurens Burman, Hollandalı botanikçi (d. 1734)
• 1823 – David Ricardo, Britanyalı politik ekonomist ve klasik iktisatçı (d. 1772)
• 1870 – Eugenio Lucas Velázquez, İspanyol ressam (d. 1817)
• 1888 – Domingo Faustino Sarmiento, Arjantinli aktivist, entelektüel, yazar ve Arjantin’in 6. Devlet Başkanı (d. 1811)
• 1937 – Nazmi Ziya Güran, Türk ressam ve sanat eğitimcisi (d. 1881)
• 1941 – Hristian Rakovski, Bulgar devrimci (d. 1873)
• 1948 – Muhammed Ali Cinnah, Pakistanlı hukukçu, siyasetçi ve Pakistan’ın kurucusu (d. 1876)
• 1953 – Andreas Bertalan Schwarz, Alman hukukçu ve akademisyen (d. 1886)
• 1957 – Mary Proctor, Amerikalı astronomi yaygınlaştırıcı (d. 1862)
• 1970 – Giuseppe Vaccaro, İtalyan mimar (d. 1896)
• 1971 – Joe Jordan, Afroamerikan müzisyen ve besteci (d. 1882)
• 1971 – Nikita Kruşçev, Sovyet devlet adamı (d. 1894)
• 1973 – Salvador Allende, Şili Devlet Başkanı (darbe sonucu parlamentoda öldürüldü) (d. 1908)
• 1978 – Georgi Markov, Bulgar yazar ve rejim muhalifi (d. 1929)
• 1986 – Panayotis Kanellopulos, Yunan yazar ve siyasetçi (d. 1902)
• 1987 – Peter Tosh, Jamaikalı reggae müzisyeni (d. 1944)
• 1988 – Roger Hargreaves, Britanyalı desinatör, karikatürist ve çocuk edebiyatı yazarı (d. 1935)
• 1994 – Jessica Tandy, Amerikalı aktris ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1909)
• 2000 – Ergun Köknar, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu ve gazeteci (d. 1934)
• 2001 – Berry Berenson, Amerikalı şarkıcı, manken ve oyuncu (d. 1948)
• 2001 – Muhammed Atta, Mısırlı el-Kaide üyesi (11 Eylül saldırılarında Dünya Ticaret Merkezi’ne uçakla intihar saldırısından sorumlu) (d. 1968)
• 2002 – Kim Hunter, Amerikalı oyuncu (d. 1922)
• 2003 – Anna Lindh, İsveçli siyasetçi (d. 1957)
• 2003 – John Ritter, Amerikalı aktör (d. 1948)
• 2006 – Joachim Fest, Alman yazar (d. 1926)
• 2007 – Cem Gürdap, Türk sinema oyuncusu (d. 1955)
• 2007 – Ian Porterfield, İskoç futbolcu ve teknik direktör (d. 1946)
• 2009 – Jim Carroll, Amerikalı yazar, şair ve müzisyen (d. 1949)
• 2011 – Andy Whitfield, Avustralyalı oyuncu (d. 1971)
• 2013 – Marshall Berman, Amerikalı hümanist, marksist ve teorisyen (d. 1940)
• 2014 – Bob Crewe, Amerikalı söz yazarı, dansçı, şarkıcı ve plak yapımcısı (d. 1930)
• 2014 – Joachim Fuchsberger, Alman aktör ve televizyon sunucusu (d. 1927)
• 2016 – Alexis Arquette, Amerikalı oyuncu (d. 1969)
• 2016 – Engin Ünal, Türk milli yüzücü (d. 1936)
• 2016 – İshak Alaton, Türk iş insanı ve Alarko Holding Onursal Başkanı (d. 1927)
• 2017 – Abdülhalim Muazzam Şah, Malezya Kralı (d. 1927)
• 2017 – J. P. Donleavy, İrlanda kökenli Amerikalı roman ve oyun yazarı (d. 1926)
• 2017 – Mark LaMura, Amerikalı oyuncu (d. 1948)
• 2018 – Begüm Gülsüm Navaz, Pakistanlı siyasetçi ve Navaz Şerif’in eşi (d. 1950)
• 2018 – Don Newman, Amerikalı futbolcu ve basketbol antrenörü (d. 1957)
• 2018 – Fenella Fielding, İngiliz oyuncu (d. 1927)
• 2019 – B.J. Habibie, Endonezyalı siyasetçi, mühendis ve Endonezya’nın 3. Devlet Başkanı (d. 1936)
• 2019 – Daniel Johnston, Amerikalı rock şarkıcısı, müzisyen, söz yazarı ve çizer (d. 1961)
• 2020 – Agnivesh, Hint aktivist, eğitimci ve siyasetçi (d. 1939)
• 2020 – Christian Poncelet, Fransız siyasetçi (d. 1928)
• 2020 – Nazım Şakir, Iraklı futbolcu ve teknik direktör (d. 1958)
• 2020 – Roger Carel, Fransız seslendirme sanatçısı ve aktör (d. 1927)
• 2020 – Toots Hibbert, Jamaikalı şarkıcı ve söz yazarı (d. 1942)
• 2022 – Javier Marías, İspanyol romancı, çevirmen ve köşe yazarı (d. 1951)
• 2024 – Alberto Fujimori, Peru Devlet Başkanı (d. 1938)
• 2025 – Nicky Ryan, İrlandalı müzik prodüktörü ve sanatçı (d. 1946)
Tatiller ve özel günler
• Katalonya Ulusal Günü
• Dünya İlkyardım Günü (Her yıl Eylül ayının ikinci cumartesi günü kutlanmaktadır)