İhracat yapan firmalarımızın ürün geliştirmesi, fiyat belirlemesi, pazar araştırması yapması ve bağlantı kurmaları, benzer şekilde ithalatçı firmalarında, ihtiyacı olan ürünleri, doğru yerden doğru fiyata bulmaları önemli faaliyetleri arasında bulunmaktadır. Bu tür faaliyetler, ticari amaçlı olup, göz önünde bulundurulacak noktalar, ürün kalitesi, fiyatlama ve buna benzer alış, satış odaklı olmaktadır
Ancak, bu tür işlemlerde, herhangi bir hataya düşülüp zarar edilmemesi için, sadece ürünle ilgili hususlar değil, tahsilatın yapılıp yapılamaması, malın gelip gelmemesi, lojistik gibi konuların da önceden araştırılıp önlem alınması gerekmektedir.
İşte bu noktada, stratejik konular ve strateji öne çıkmaktadır.
“Türk Dil Kurumu’na göre stratejik kelimesi, “izlemsel” anlamına gelir.
Önceden belirlenmiş bir hedefe ulaşmak için izlenen detaylı plan ve yöntemleri ifade eder.
Ayrıca, bir kurumun veya devletin hedeflerine ulaşması için hayati önem taşıyan, genel ve belirleyici özellikleri kapsayan durumları ifade eder.
Özetle, stratejik kelimesi, büyük resmi gören, hedefe yönelik ve kritik öneme sahip planlamaları nitelemektedir.”
Yukarıdaki tanım ve tablodan görüleceği gibi işlemlere başlamadan önce, stratejik noktalar tespit edilmeli ve tüm ayrıntıları ile strateji belirlenmeli ondan sonra harekete geçilmelidir.
Strateji belirlemede adımları kısaca özetlersek;
- Veri ve Bilgi Toplama: Karşı ülke- Firma – Mevzuat konularında araştırma yapmak
- Analiz: Bu veriler çerçevesinde olası riskleri analiz etmek
- Strateji: Ortaya çıkan analiz sonuçlarına göre değişik stratejiler belirlemek
- Stratejik Karar ve Seçim: Seçilen stratejilerden mümkün olan en uygununu seçmek
- Bütün bu adımları tamamladıktan sonra, gerekli işlemlere ve uygulamaya geçmek.
Stratejinin belirlenmesi ve sonrasında dikkat edilmesi gereken belli başlı konulara gelince;
- Ödeme şeklinin doğru seçilmesi ve uygulanması
- Belgelerin eksiksiz ve tam olması
- Teslim şeklinin (Incoterms) doğru seçilmesi
- Lojistik konularına dikkat edilmesi (Son zamanlarda yaşanan Hürmüz Boğazı- Babülmendep Boğazı sorunları ve benzerleri)
- Olası risklere karşı detaylı bir sözleşme hazırlanması ve taraflarca imzalanması
- Güvenilir ve dış ticaret konularında tecrübeli banka ile çalışılması
İhracat, ithalat işlemlerine başlamadan önce, sadece, karlı, ucuz diye kolay yollara sapılmaması, bütün bu değerlendirilmeler sonucunda işlemlere başlanması, firmalarınızı beklenmedik risklerden korumak adına çok önemli olacaktır.
İşte bu noktada stratejik konuları iyi tespit etmek ve ona göre alternatifli stratejiler belirlemek, olası riskleri önlemek adına hayati önem taşımaktadır.
Son olarak, stratejik konuları tespit etmek, belirlenecek stratejileri geliştirmek için, kurumsal bir yaklaşım olması, gerekli bilgiye sahip olan yönetici ve personele sahip olunması gerektiğini belirtmek isterim.
