Kaynağı, üretimi, dağıtım ve denetim koşulları belli olmayan reçetesiz ürünlerin insan hayatını tehdit ettiğini ifade eden İzmir Eczacı Odası Yönetim Kurulu Başkanı Ecz. Savaş Kılıççıoğlu, bu konunun çözülmesi için eczacıların da dahil olduğu yeni bir sürecin planlanması gerektiğine işaret etti. İnternette veya market raflarında satılan ürünlerin halk sağlığını da riske attığını kaydeden Başkan Kılıççıoğlu, ürünlerin ruhsatlandırılası ve piyasa sürülmesinde de sorunların olduğunu vurguladı
Türkiye’de uzun yıllardır tartışılan ancak işleyiş itibariyle bir türlü sonuca ulaşmayan reçetesiz ürün satışıyla ilgili eczacıların tepkisi devam ediyor. Sağlık ve ilaç sektöründe Over The Counter (OTC) olarak bilinen ve Türkçe’de tezgâh üstü ürün veya reçetesiz ürün olarak adlandırılan ürünlerin internetten veya market rafından kontrolsüzce satılmasının birçok riski beraberinde getirdiğini belirten eczacılar, konunun hızlı şekilde çözülme kavuşturulması gerektiğini söylüyor.
Sürecin baştan doğru şekilde yürütülemediğine işaret eden İzmir Eczacı Odası Yönetim Kurulu Başkanı Ecz. Savaş Kılıççıoğlu, “Diyelim ki, içeriğini kendinizin formüle ettiğiniz ya da yurt dışından transfer ettiğiniz ürünü satmak istiyorsunuz. Eğer ki, bunu Sağlık Bakanlığı’nın ilaçlar için belirlediği kriterlere göre yapmaya kalkarsanız, Ar-Ge ve bilimsel çalışmaların yürütüldüğü 4 faz aşamasını göze almanız gerekiyor. Ancak bundan sonra kontroller ve diğer resmi işlemlerin tamamlanmasıyla ürününüzü ilaç statüsüyle piyasaya sürebiliyorsunuz. Bu da ciddi zaman, emek ve yatırım gerektiriyor. Buna karşın aynı ürünü direk satmak isterseniz, Tarım ve Orman Bakanlığı’na başvurup görece daha basit ruhsatlandırma işlemleri ile işinizi çözebiliyorsunuz. Sonuçta buradaki süreç, daha ucuz, kolay ve hızlı yürüyor. Üstelik denetim mekanizması da neredeyse bulunmuyor. İşte sorun ilk olarak burada başlıyor” diye konuştu.
“Firmalar ciddi denetime tabi tutulsun”
Bu konuda riskin doğrudan vatandaşa yüklendiğini ifade eden Başka Kılıççıoğlu, “Tarım ve Orman Bakanlığı ruhsatlı veya izinli ürünler kullanıldığında doğrudan insan vücuduna karışıyor, öyle değil mi? Burada siz, kendinizden ya da hastanızdan bir ayırım yapmasını beklemiyorsunuz çünkü ortada kamu kurumunun verdiği bir izin var. Peki, bu ürünün üretim aşamasında faydalı olsa dahi, size ulaşıncaya kadar hangi şartlardan geçiyor bunu biliyor musunuz? İçindeki etken maddenin üretim sürecini takip etme imkânınız var mı? Merdiven altı üretim dediğimiz süreçten geçmediğinden emin olabiliyor musunuz? İşte bu soruların cevabını veremediğiniz taktirde, tehlike de başlıyor. Biz diyoruz ki, bunlara basit gıda takviyesi ya da OTC muamelesi yapılmasın; firmalar her aşamada ciddi denetime tabi tutulsun” ifadesinde bulundu.
Yürürlükteki mevzuatın OTC olarak adlandırılan ürünlerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından ruhsatlandırıldığını ve internet dahil birçok mecrada satıldığını hatırlatan Kılıççıoğlu, Sağlık Bakanlığı’nın ruhsatlandırıldığı ürünlerin yalnızca eczanelerde satılabildiğini ifade etti.
Farklı bir şehirden ürün sipariş ederken hava şartları ve yol koşullarından ötürü ilacın bozulabileceğini örnek gösteren Kılıççıoğlu, eczanede böyle bir durumun olması halinde Sağlık Bakanlığı tarafından bütün ilaçların imha edilebileceğini dile getirdi. Kılıççıoğlu, “İnternetteki ürünün güvenirliliği eczane ile kıyaslanamaz” dedi.
Vatandaşların da bu konuda bilinçli davranması gerektiğini aktaran Başkan Kılıççıoğlu, vatandaşların eczanelerde satılmayan ürünler veya gıda takviyeleri konusunda çok dikkatli olması gerektiğini söyledi. Kılıççıoğlu, Oda olarak farkındalık oluşturma çalışmalarına devam edeceklerini kaydetti.
