İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin düzenlediği İzmir Kültür Politikaları Çalıştayı, ulusal ve uluslararası katılımcıları geçen hafta Tarihi Havagazı Fabrikası’nda buluşturdu.
Kültür politikası alanında planlı, veri temelli ve bütüncül bir politika mimarisi oluşturmak, İzmir’in ulusal ve uluslararası ölçekte daha güçlü bir kültür aktörü olarak konumlanmasını sağlamak amacıyla İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından düzenlenen Uluslararası Kültür Politikaları Çalıştayı, Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler Dünya Teşkilatı (UCLG) Kültür Komitesi, UNESCO ve Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS) temsilcileri, Atina ve Zagreb belediyelerinden uzmanlar, farklı kentlerden yerel yönetim temsilcileri ve uzmanların katılımıyla Tarihi Havagazı Fabrikası’nda gerçekleşti.

İki gün süren çalıştayın açılında konuşan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı ve UCLG Kültür Komitesi Başkan Yardımcısı Dr. Cemil Tugay, özetle şunları söyledi:
“Kültür; çevredir, çeşitliliktir, kapsayıcılıktır, karşılaşılan zorlukları aşmak için başvurduğumuz bir kaynaktır. Kültür bir haktır ve bütün bunlarla birlikte kültür bir kalkınmadır. Geçmişten bugüne belki yönetilmeden tamamen kendi kendine bugüne gelmiş kültürü, bundan sonraki süreçte hak, adalet ve kalkınma temelli yönetmeyi teklif ediyorum. Dünyamızın ve şehirlerimizin sürdürülebilirliğe ama önemli ölçüde barışa, barış içinde insanların haklarını adaletli şekilde aldıkları bir yaşama ihtiyaç var. Bu kendi kendine gerçekleşmeyecek bir sonuç. Bu ancak gerçekten demokrasiyi, insan haklarını, özgür düşünceyi ve ifadeyi savunan, olması gereken medeni insan kitlesinin sağlayabileceği bir sonuç. Dünyayı geleceğe taşırken kültürü önemli bir unsur olarak görmeli ve oradaki hakkımıza sahip çıkmalıyız.
Bir kentte neyin korunacağına, neyin dönüştürüleceğine nasıl karar vereceğiz? Bu çalıştayı, bu sorulara bilimsel ve katılımcı yanıtlar üretmek için düzenliyoruz. Kültüre erişimin dağılımı, aynı zamanda kentteki eşitsizliklerin de haritasını gösterir. Bu nedenle kültüre erişimi bir ayrıcalık değil, temel bir hak olarak görmek gerekiyor. Sürdürülebilir kalkınma tartışmalarında ise uzun yıllardır eksik kalan boyut kültür oldu.
Yerel yönetimler son yıllarda kültür politikalarında daha belirleyici hale geldi. Kültür artık bir yan alan olmaktan çıkarak kentsel yaşamın niteliğini, toplumsal dayanıklılığı ve demokratik kapasiteyi şekillendiren stratejik bir unsur oldu. Kültür politikalarını sosyal politika, çevre politikası ve mekânsal planlamayla birlikte ele almak gerekiyor. İzmir tarihsel birikimi ve toplumsal dinamizmiyle ulusal ve uluslararası ölçekte çok daha güçlü bir kültür aktörü olmayı hak ediyor.
Çağdaşlık, özgür düşünce ve çoğulculuk İzmir’in kültürel kimliğinin temelini oluşturuyor. Sanat üretiminin cesur, kamusal alanın özgür olduğu bu kenti İzmir yapan değerleri yalnızca korumak değil, güçlendirerek geleceğe taşımak zorundayız. Kültür politikalarında hangi üretimlerin destekleneceği ve hangi seslerin görünür olacağı da bu anlayışla belirlenmeli.
Çoğulculuk, özgür düşünce ve katılımcılık İzmir’in tarihsel kimliğinin temel değerleri. Bu çalıştayla İzmir’de planlı, veri temelli ve kapsayıcı bir kültür politikası oluşturmayı hedefliyoruz. Kültüre erişimden miras yönetimine kadar geniş bir alanda somut politikalar üreterek İzmir’i ulusal ve uluslararası ölçekte daha güçlü bir kültür aktörü haline getirmek istiyoruz.”
×××
Açılış konuşmalarının ardından eski Kültür Bakanı Prof. Dr. Suat Çağlayan’ın maderatörlüğünde düzenlenen UCLG Başkanlar Oturumu’nda Dr. Tugay ve Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı, UCLG-MEWA Kültür ve Turizm Komitesi Başkanı Ahmet Aras konuştu.
Toptancı ve popülist yaklaşımların kentlere zarar verebildiğini belirten Aras, her kentin kendi dinamiklerine göre kültür politikası üretmesi gerektiğini vurguladı.
×××
Çalıştayın ilk günü, kültür politikalarındaki küresel eğilimleri ele alan bir panel ve altı tematik masa oturumu ile devam etti. 8 Mayıs’ta ise uluslararası kültür yönetimi planlarını inceleyen bir oturum ve somut politika önerileri üretmeye yönelik ikinci bir tematik masa turu yapıldı. Çalıştayın tartışma metni olarak hazırlanan İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür Politikaları Belgesi Taslağı; “Kültürü Bir Hak Olarak Tanımlamak ve Kültüre Erişim”, “Kültür Yönetimi ve Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesi”, “Kültür Ekonomisi ve Yaratıcı Endüstriler”, “Kültürel Mirasın Korunması ve Yeniden İşlevlendirilmesi”, “İklim Krizi, Ekoloji ve Kültür Politikaları” ve “Dijitalleşme, Yeni Teknolojiler ve Kültür Politikaları” olmak üzere altı temel eksen üzerine inşa edildi. Her eksen hem somut politika önerileri hem de gerçek tercih alanlarını ve yapısal gerilimleri işaret eden tartışma sorularını içeriyor. Belge tamamlanmış bir metin olarak değil ortaklaşa geliştirilecek bir politika sürecinin başlangıç noktası olarak tasarlandı. Çalıştay, İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın UCLG Kültür Komitesi Başkan Yardımcılığı göreviyle de örtüşen bir uluslararası ağ içinde şekilleniyor. Tematik masalarda akademisyenler, bağımsız sanatçılar, meslek örgütü temsilcileri, sivil toplum aktörleri, kültür ekonomisi profesyonelleri, miras uzmanları ve belediye yöneticileri birlikte İzmir’in kültür politikası alanında planlı, veri temelli ve bütüncül bir politika mimarisi oluşturmasının başlangıç noktası olarak tasarlanan çalıştay, kültüre erişimden miras yönetimine; kültür ekonomisinden iklim politikasına uzanan geniş bir alanda somut politika çıktıları üretmeyi ve İzmir’in ulusal ve uluslararası ölçekte daha güçlü bir kültür aktörü olarak konumlanmasını hedefliyor.
UCLG oturumlarına paralel olarak Havagazı’nın değişik mekanlarında B40 Balkan Cities Toplantısı ve İzmir Akdeniz Akademisi Akademik Kurul Toplantısı da yapıldı.
×××
Not-1: İzmir Büyükşehir Belediyesi Spor Kulübü’nün milli jimnastikçisi Altan Doğan, Bulgaristan’ın Varna kentinde düzenlenen Artistik Cimnastik World Challenge Cup’ta altın madalya kazandı. 7-10 Mayıs tarihleri arasında gerçekleştirilen ve 27 ülkeden 107 sporcunun katıldığı organizasyonda erkekler paralel bar finalinde mücadele eden Altan Doğan, elde ettiği 14 bin 166 puanla tüm rakiplerini geride bırakarak kürsünün zirvesine çıktı ve altın madalyanın sahibi oldu. Milli sporcu ayrıca halka aletinde elemelerde elde ettiği 12 bin 866 puanla sekizinci olarak final müsabakalarında yer alma başarısı da gösterdi.
Not-2: 567. Çağlak Festivali 18-23 Mayıs’ta Akhisar’da gerçekleşecek. Festivalde her gün önemli bir sanatçı da sahne alacak. Festival programına Akhisar Belediyesi’nin ve Belediye Başkanı Ekrem Kayserili’nin sosyal medya hesaplarından erişilebilir.
Çağlak Festivali Akhisar´a özgü geleneksel bir bahar bayramı. 15. yüzyılda yaşamış bir Akhisar’lı olan Şeyh İsa´nın Çağlak Mesiresinin halk tarafından benimsenmesinde önemli rol oynadığı düşünülmekle birlikte, kültürümüzde önemli yeri olan Hıdrellez, Nevruz vb. gelenekleriyle büyük benzerlik gösteren yerel bir bayram.