SEDA GÖK
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda Bakanlığı ile bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşların 2027 yılı bütçelerine ilişkin sunum yaptı. Küresel ekonomide artan belirsizlikler, ticarette korumacılık, bölgesel çatışmalar ve yapay zekânın dönüştürücü etkilerine dikkat çeken Şimşek, Türkiye ekonomisinin şoklara karşı dayanıklılığını artırmayı hedeflediklerini belirtti. 2027 yılında büyümenin hızlanmasını, enflasyonun gerilemesini ve mali disiplinin sürdürülmesini öngördüklerini kaydeden Şimşek, bütçede stratejik yatırım alanlarına daha fazla kaynak ayrılacağını bildirdi.
Büyümede yüzde 4,2 beklentisi
Küresel ekonomide büyümenin 2025 yılında yüzde 3,5 olarak gerçekleştiğini hatırlatan Şimşek, bu oranın 2026’da yüzde 3,1, 2027’de ise yüzde 3,4 olmasının beklendiğini ifade etti. Küresel ticarette artan korumacılık, tedarik zincirlerindeki değişim ve yüksek borçluluk gibi gelişmelerin ekonomik görünüm üzerindeki etkilerine işaret etti.
Türkiye ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3,3 büyümesinin beklendiğini belirten Şimşek, 2027 yılında dış talepteki toparlanmanın yanı sıra verimlilik ve katma değer odaklı yatırımların katkısıyla büyümenin yüzde 4,2’ye yükselmesini öngördüklerini söyledi.
Enflasyonla mücadelede sıkı para politikası, ılımlı iç talep koşulları ve arz yönlü politikaların etkili olacağını kaydeden Şimşek, 2027 yılında enflasyonun yüzde 21 seviyesine gerilemesini beklediklerini dile getirdi. Gıda, konut ve enerji alanlarında uygulanacak politikaların da dezenflasyon sürecine katkı sağlayacağını belirtti.
Stratejik yatırımlara öncelik
2027 yılı bütçesinde faiz dışı harcamalarda stratejik alanların önceliklendirileceğini vurgulayan Şimşek, savunma, sosyal konut, gıda arz güvenliği, maden arama, sanayi altyapısı ve demiryollarına ayrılan ödeneklerin nominal milli gelir büyümesinin üzerinde artırılacağını açıkladı. Deprem harcamaları dışındaki alanlarda harcama disiplininin korunacağını belirten Şimşek, emeklilerin alım gücünü desteklemek amacıyla da bütçede kaynak ayrıldığını bildirdi.
Tarım sektörünün finansmanına ilişkin verileri de paylaşan Şimşek, 2026 yılında tarımsal KİT’ler için 41,2 milyar TL ödenek ayrıldığını, 2027 yılı için bu tutarın 133 milyar TL olarak teklif edildiğini belirtti. Eylül 2026 itibarıyla 828 bin çiftçinin yaklaşık 599 milyar TL tutarında sübvansiyonlu kredi kullandığını aktaran Şimşek, yıllıklandırılmış verilere göre 960 bin tarım üreticisinin 831 milyar TL kredi kullandığını ifade etti. Bu kredilerin faiz veya kâr payı yükünün ortalama yüzde 70’inin Hazine tarafından karşılandığını kaydetti.
Bütçe açığında yüzde 3,5 öngörüsü
Mali disiplinin sürdürüleceğini belirten Şimşek, bütçe açığının milli gelire oranının 2025 yılında yüzde 2,9, 2026 yılında yüzde 3,1 olarak gerçekleşmesinin beklendiğini açıkladı. Bu oranın 2027 yılında yüzde 3,5 olacağını, Orta Vadeli Program dönemi sonunda ise yüzde 3’ün altına gerileyeceğini öngördüklerini söyledi.
Kamuda tasarruf tedbirlerinin sonuçlarına da değinen Şimşek, Tasarruf Genelgesi kapsamındaki harcamaların bütçe giderleri içindeki payının 2014-2023 dönemindeki yüzde 4,6’lık ortalamadan 2024’te yüzde 3,1’e, 2025’te ise yüzde 2,9’a gerilediğini bildirdi. 2026 yılında bu oranın yüzde 3’ün altında gerçekleşmesini beklediklerini belirten Şimşek, tasarruf tedbirlerinin izlenmesi, denetlenmesi ve raporlanmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
Bütçe gelirleri 23,4 trilyon TL’ye çıkacak
2026 yılının ocak-eylül döneminde merkezi yönetim bütçe gelirlerinin yüzde 34,5 artışla 12,1 trilyon TL’ye ulaştığını belirten Şimşek, bu performansla yıl sonu gelir hedefinin yüzde 74,4’ünün gerçekleştiğini ifade etti.
2027 yılı için merkezi yönetim bütçe gelirlerinin yüzde 37,5 artışla 23,4 trilyon TL’ye, vergi gelirlerinin ise yüzde 36,5 artışla 19,9 trilyon TL’ye ulaşmasının öngörüldüğünü kaydeden Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadele, gönüllü vergi uyumunun artırılması ve tahsilat-denetim kapasitesinin geliştirilmesinin gelir performansını destekleyeceğini belirtti.
Vergi sisteminde dijitalleşme çalışmalarının da devam ettiğini aktaran Şimşek, Dijital Vergi Dairesi üzerinden sunulan hizmet sayısının 261’e ulaştığını, e-Fatura mükellefi sayısının 2,2 milyona çıktığını bildirdi. 2026 yılının ilk dokuz ayında yaklaşık 960 milyon elektronik belge düzenlendiğini belirten Şimşek, 2027 itibarıyla tüm mükelleflerin elektronik belge düzenlemesinin öngörüldüğünü kaydetti. KÂŞİF sistemiyle günlük yaklaşık 4 milyon mükellef ve 40 milyon elektronik belgenin analiz edildiğini de sözlerine ekledi.
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın bütçesi 11,39 trilyon TL
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2027 yılı toplam bütçe teklifi 11,39 trilyon TL olarak açıklandı. Faiz giderleri hariç tutulduğunda teklif 7,42 trilyon TL’ye geriliyor. Bakanlığın kendi hizmetleri için ayrılan ödenek 102,3 milyar TL olurken, faiz giderleri için 3,97 trilyon TL kaynak öngörülüyor.
Bütçe teklifinde diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ayrılan ödenek 7,31 trilyon TL seviyesinde bulunuyor. Mahalli idareler için 2,32 trilyon TL, sosyal güvenlik kurumları için 997,4 milyar TL, kamu işletmeleri ve sermayeli kuruluşlar için 1,12 trilyon TL, yükseköğretim kurumları için ise 847 milyar TL ödenek teklif edildi. Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 2027 yılı bütçesi 90,4 milyar TL, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nın bütçesi 621,6 milyon TL olarak belirlendi.
