İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) 2025 yılında Türkiye’nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu sıralamasında 64 Ege Bölgesi’nde faaliyet gösteren firma boy gösterdi
SEREN KARAŞAHİN
İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) hazırladığı 2025 yılında Türkiye’nin İkinci Büyük 500 Sanayi Kuruluşu sıralamasına 64 Ege Bölgesi’nde faaliyet gösteren firmalar girdi. Listede Ege Bölgesi Sanayi Odası’na (EBSO) bağlı 36 firma yer aldı. İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu listesinde bulunan firmaların 10’u Manisa’da, 9’u Denizli’de, 4’ü Aydın’da, 3’ü Afyonkarahisar’da, 1’i Kütahya’da, 1’i Uşak’ta yer aldı. Böylece İkinci 500’ün yüzde 12,8’i Egeli firmalardan oluştu. Bir önceki yıl EBSO’ya üye firmalardan 38’i listeye girerken; 2023 yılında ise listede 44 EBSO üyesi firma bulunuyor. Bu durum EBSO üyesi firmaların kan kaybettiğini gösteriyor.
İlk 10’da 2 Egeli firma
İSO’nun açıkladığı listenin ikinci sırasında Salihli’de faaliyet gösteren Salihli Norm ve Civata, sekizinci sırasında EBSO’ya bağlı Verde Yağ Besin Maddeleri, onuncu sırasında EBSO’da kayıtlı Johnson Elektrik Otomotiv Ürünleri, on beşinci sırasında ise Aydın’da bulunan Batısöke Söke Çimento Sanayi yer aldı.
Manisa’da yer alan Klimasan Klima Sanayi 33’üncü sıradan listeye girerken; Denizli’den Menderes Tekstil 38’inci sıradan listeye katılırken, EBSO’ya kayıtlı Nemak İzmir Döküm Sanayi 40, EBSO’ya bağlı ismini belirtmeyen firma ise 43’üncü oldu.
Elsan Elektrik Gereçleri Sanayi Denizli’den listeye 62’nci sıradan girerken, Manisa’da bulunan Teknika Plast Teknik Kalıp Plastik Sanayi Ticaret 63’üncü sıradan listeye dahil oldu. EBSO’ya bağlı Norm Somun Sanayi 66’ıncı olurken, yine EBSO’dan Agrobest Tarım İlaçları Tohumculuk İmalat 93, Çimbeton Hazırbeton ve Prefabrik Yapı Elemanları Sanayi 97’nci, Bambi Mobilya ve Yatak Sanayi 100’üncü oldu.
Afyonkarahisar’da faaliyet gösteren Tarımkredi Yağ Sanayi ve Ticaret 103’üncü, Aydın’da bulunan Söke Değirmencilik 110’uncu oldu. Listeye Afyonkarahisar’dan 116’ıncı olarak Afyon Entegre Et girerken, EBSO’ya kayıtlı firmalar; ZF Lemförder Aks Modülleri 117’nci, Esen Plastik 126’ncı, Krone Ticari Araçlar 127’nci oldu. Listeye Denizli’den 144’üncü sırayla giren Uğurlular Tekstil’i takip eden EBSO firması Ege Seramik 149’uncu oldu.
EBSO’ya üye olan TYH Uluslararası Tekstil Pazarlama 163, Ege Endüstri ve Ticaret 164’üncü olarak listede yerini aldı. Salihli’de bulunan Özlem Tarım Ürünleri 171’inci sırada bulunurken, EBSO’ya üye Işık Tarım Ürünleri 184’üncü sırada bulundu.
Denizli’de bulunan CMK Kablo Elektrik Sanayi İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. listeye 190’ıncı sıradan katılırken; EBSO’ya kayıtlı üyelerden İlknak Su Ürünleri 208’inci, Uysal Makina 214’üncü, Özgörkey Otomotiv 220’nci, Batıbeton Sanayi 231’inci, Batıçim Batı Anadolu Çimento Sanayi 236’ncı, Sunel Ticaret 249’uncu sırada yer aldı. Manisa’da bulunan Toyo Matbaa Mürekkepleri 253’üncü sıraya yerleşirken, EBSO üyesi Atik Metal 260’ıncı, Salihli’de bulunan Rella Gıda Sanayi 261’inci, Denizli’de yer alan Enkoğlu Emaye Bakır Tek Sanayi 264’üncü sırada bulundu.
Uşak’ta faaliyet gösteren Balta Floor Covering Döşemeleri 272’nci sıradan listeye girerken, EBSO üyesi Çamlı Yem Besicilik 276’ncı sırada, Euro Gıda 282’nci sırada Denizli’de bulunan Küçüker Tekstil 283’üncü sırada, EBSO üyesi Norm İzmir Civata 288’inci, Ekoten Tekstil 289’uncu sırada, İzeltaş İzmir El Aletleri 302’nci sırada, Kale Pratt & Whitney Uçak Motor Sanayi 331’inci sırada, Ege Fren 336’ncı sırada yer aldı.
Aydın’da bulunan Havas Makina 337’nci sırada, Denizli’de bulunan Gamateks Tekstil 349’uncu sırada bulunurkeni EBSO’ya üye olan Barem Ambalaj 353’üncü sıradan listeye girdi.
Listeye EBSO’ya üye olan İnci Mobilya Malzemeleri 366’ncı sıradan girerken, Denizli’de bulunan Ozanteks 374’üncü sırada, EBSO’ya üye Bağ Yağları 386’ncı sırada, Afyonkarahisar’da bulunan Sayın Prefabrik İnşaat 393’üncü sırada, Manisa’da bulunan Valfsel Armatür Sanayi 404’üncü sırada yer aldı.
Denizli’de yer alan Sürü Tekstil Konfeksiyon 406’ncı sırada yer alırken, Akhisar’da bulunan Karyer Isı Transfer 411’inci, Alkim Kâğıt 420’nci sırada, Kütahya’da bulunan Kros Otomotiv 431’inci sırada bulundu.
EBSO’ya üye olan Fishark Su Ürünleri Üretim 442’nci sıradan listeye girerken, Volt Elektrik Motor 463’üncü, Pınar Su ve İçecek 469’uncu oldu. Manisa’da bulunan firmalardan Valt Sanayii listeye 477’nci sırada, İnter Abrasiv 490’ıncı sırada yer aldı.
Anadolu’nun artan gücü
İSO İkinci 500’de yer alan kuruluşlar bağlı oldukları oda bilgilerine bakıldığında sanayinin bölgesel dağılımında Anadolu lehine gelişen eğilimin devam ettiği ortaya çıkıyor. Türk sanayisinin üretim gücünün giderek daha geniş bir coğrafyaya yayıldığını ve Anadolu’daki sanayi merkezlerinin İSO İkinci 500 içindeki ağırlığının arttığını göstermesi bakımından oldukça önemli olarak yorumlandı.
Son yıllardaki düşüş eğilimine rağmen İSO, 2025’te İSO İkinci 500 içindeki üye sayısını 9 adet artırarak 144 kuruluş ile sıralamada en büyük paya sahip olmayı sürdürdü. Bu durum, İstanbul’un sanayi üretimi, ölçek, kurumsal kapasite ve rekabet gücü açısından merkezi konumunu koruduğunu gösterirken, İstanbul’u 36 şirket ile EBSO izlerken, Kocaeli 34, Gaziantep 33, Bursa 23, Ankara 20 şirket ile üst sıralarda yer aldı. Odaların tümünde İSO İkinci 500 içinde yer alan üye sayıları geçen yıla göre düşerken; Konya, Kayseri ve Adana Sanayi Odası’nın üye sayısı ise artış gösterdi.
Üretimden satışlarda dikkati çeken artış
İSO İkinci 500’ün sıralama kriteri olan üretimden satışlar, 2024 yılında 1 trilyon 393 milyar TL iken 2025’te yüzde 25,7 artışla 1 trilyon 750 milyar TL’ye yükseldi. Söz konusu artış; 2020 sonrasındaki en düşük oran olarak dikkati çekti. Buna karşılık 2025’te yüzde 25,4 olan yıllık ortalama Yurt İçi Üretici Fiyatları Endeksi (Yİ-ÜFE) ile arındırıldığında; üretimden satışların reel olarak binde 2 ile çok sınırlı bir artış kaydettiği görüldü. Böylece 2022’de yüzde 10,4; 2023’te yüzde 5,2 ve 2024’te binde 1 olan üretimden satışlardaki reel düşüş eğilimi, İSO 500’de olduğu gibi İSO ikinci 500’de de üç yılın ardından çok ılımlı düzeyde de olsa artışa dönmüş göründü.
İSO İkinci 500’ün en büyük üç şirketi
Üretimden satışlar baz alınarak yapılan 2025 yılı İSO İkinci 500 sıralamasına göre Teksan Jeneratör ilk sırayı aldı. Onu Norm Salihli Vida ve Cıvata takip ederken, Biska Tekstil üçüncü oldu.2025 yılı İSO İkinci 500 sıralamasına üretimden satışları 5 milyar 317 milyon TL ile 2 milyar 220 milyon TL arasında kalan şirketler girebildi. İSO İkinci 500’ün 2024 yılı listesinde yer alan şirketlerin üretimden satışları 4 milyar 186 milyon TL ile 1 milyar 821 milyon TL bandında gerçekleşmişti.
2025 yılında 69 yeni kuruluş İSO İkinci 500 sıralamasında yer alma başarısı gösterdi. 26 kuruluş, 2024 araştırmasında İSO 500’de iken 2025’te İSO İkinci 500’e geriledi. 405 kuruluş ise son iki yılda da İSO İkinci 500 sıralamasında yer aldı.
