SEDA GÖK
Küresel enerji piyasalarındaki dalgalanma ve lojistik darboğazı, kimya ana sanayisinden başlayarak alt sektörlere yayılan bir fiyat baskısı oluşturmaya başladı. Uzmanlar, petro-kimya bazlı girdilerdeki artışın mayıs ayı itibarıyla nihai tüketici fiyatlarına yansıyacağı konusunda uyardı.
Küresel piyasalarda petrol ve petro-kimya bazlı hammadde fiyatlarında gözlenen volatilite, sanayi üretim maliyetleri üzerindeki baskısını artırıyor. Avrupa merkezli doğalgaz maliyetlerindeki yükseliş ve küresel lojistik ağındaki navlun artışları, imalat sanayinin temel girdisi olan kimya sektöründe fiyat dengelerini zorluyor. Plastik granül ve pigment gibi stratejik girdilerde yaşanan bu maliyet artışlarının; ambalajdan otomotive, tekstilden beyaz eşyaya kadar geniş bir yelpazede “geçişkenlik” etkisi yaratması bekleniyor.
Tedarik zincirinde öngörülebilirlik riski
Sektörün dinamiklerini ve güncel verileri değerlendiren MEC Chemical Yönetim Kurulu Başkanı Murat Beyazlı, hammadde ve yarı mamul maliyetlerindeki hareketliliğin mayıs ayı itibarıyla son tüketim ürünleri üzerinde daha belirgin bir baskı oluşturacağını söyledi. Özellikle petro-kimya bazlı girdilerin yanı sıra lojistik belirsizliklerin altını çizen Beyazlı, şu ifadeleri kullandı: “Petrol ve petro-kimya odaklı girdilerdeki dalgalanmaya ek olarak, Avrupa’daki doğalgaz maliyetleri üretim bandını yukarı çekiyor. Yükselen nakliye ücretleri ve süregelen lojistik krizler, tedarik zincirinde öngörülebilirliği minimize ediyor. Bu tablo, yıllık enflasyon hedefleri üzerinde yukarı yönlü bir baskı oluşturma potansiyeline sahip.”

Operasyonel verimlilik odaklı stratejilere yönelinmeli
Üretim tarafında maliyet yönetiminin kritik bir eşiğe geldiğini belirten uzmanlar, şirketlerin rekabet güçlerini korumaları için sadece fiyat odaklı değil, operasyonel verimlilik odaklı stratejiler geliştirmesi gerektiğine dikkat çekiyor. Maliyet baskısını dengelemede alternatif tedarik kanallarının ve teknik optimizasyonun belirleyici olduğunu ifade eden Beyazlı, sürdürülebilir çözümlere de dikkat çekti: “Geri dönüştürülmüş hammaddeler ve sürdürülebilir üretim modelleri, artık sadece bir çevresel tercih değil, aynı zamanda maliyet yönetiminde stratejik birer araç haline gelmiştir.”
Ar-Ge odaklı dönüşüm
Sektörün, maliyet yönetimi konusunda da toplam kalite ve toplam maliyet odaklı çözümlere yönelmesi gerektiğini kaydeden Beyazlı, kendi sektöründen örnek vererek, ithal pigment ve boyar maddeleri ileri öğütme teknolojileriyle işleyerek daha yüksek performanslı ürünler elde edebildiklerini ifade etti. Ar-Ge odaklı dönüşüm çalışmalarına da dikkat çeken Beyazlı, kritik kimyasallarda dışa bağımlılığı azaltmak için çalışmalar yürüttüklerini söyledi.
