Yedi aylık bütçe açığı 1.320 milyarı geçti

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan 2026 yılının Temmuz ayı bütçe rakamlarına göre, bütçe gelirleri %28,8 artarken, bütçe giderleri %59,8 artış gösterdi. Bu gelişme sonucu Temmuz ayında bütçe 2025’de 23,8 milyar açık vermişken 2026 Temmuzunda 378,1 milyar açık verdi.

2025 yılının Temmuz ayında 134,6 milyar olan faiz giderleri %142 aartarak Temmuz 2026’da 378,1 milyara yükseldi. 1.402,4 milyar olan bütçe gelirlerinin %87,4,’ü 1.234 milyar lira olarak vergi gelirlerinden oluşurken faiz dışı giderler %48,4 artarak 1.463,7 milyar lira oldu. 326,8 milyar liralık faiz gideri ile toplam giderler 1.790,5 milyar olarak gerçekleşti. Bunun sonucu bütçe 378,1 milyar açık verirken faiz dışı denge eksi 110,7 milyar fazladan 51,3 milyar eksi olarak sonuçlandı.

2026 yılının ilk yedi ayının iki büyük kalemini %63,5 ile personel giderleri ve cari transferler oluşturuyor. Personel giderleri %42,7 artarak 2.069,9 milyardan 2.955,1 milyara yükselerek giderlerin %28’ini; cari transferler ise %28,4 artarak 2.901 milyardan 3.726 milyara yükselerek toplam giderlerin %35,4’ünü oluşturdu. Giderler içinde faiz giderlerinin payı ise bir yıl önceye göre %16,18’den %17,02’ye yüıkseldi. Diğer bir deyimle bu üç kalem bütçe giderlerinin %80,5’ini oluşturuyor. Geçen yıl bu oran %80,7 idi.

Bütçenin toplamda %37,40 oranında artan gelirleri içinde vergi gelirleri %37,3 artarak 5.721 milyardan 7.854 milyara yükselirken, toplam gelirlerin %85,4’ünü oluşturdu. Geçen yıl bu oran aynı seviyede idi.

İlk yedi ay hesaplarındaki bütçe dengesi ve faiz dışı denge dikkat çekiyor. 2025 yılı ilk yedi aylık bütçe dengesi 1.004 milyar açık vermiş iken bu yıl bu rakam %31,5 artarak 1.320,9 milyara yükseldi. Keza 2025 yılının ilk yedi ayında 241.7milyar fazla veren faiz dışı denge, bu yıl 470 milyar fazla verdi.

Aşağıdaki tabloda 2025 ve 2026 yıllarına ait Ocak-Temmuz ayları bütçe kalemlerindeki gerçekleşmeler ve artış oranları yer alıyor.

2025-2026 Ocak-Temmuz Bütçe Gerçekleşmeleri

Bütçe Giderleri

(milyon) TL20252026Artış %
Bütçe Giderleri7.699.83410.520.68236,64%
Faiz Hariç Giderler6.453.8068.729.66935,26%
Personel Giderleri2.069.8812.955.12942,77%
SGK Devlet Primi249.851372.49749,09%
Mal ve Hizmet Alımları493.303712.13144,36%
Cari Transferler2.901.3313.726.70828,45%
Sermaye Giderleri549.325614.98111,95%
Sermaye Transferleri65.277151.433131,99%
Borç Verme124.840196.78957,63%
Faiz Giderleri1.246.0281.791.01343,74%

Bütçe Gelirleri

(milyon) TL20252026Artış %
Bütçe Gelirleri6.695.4949.199.74237,40%
Genel Bütçe Gelirleri6.502.6688.955.68637,72%
Vergi Gelirleri5.721.2937.854.58237,29%
Gelir Vergisi1.446.5341.785.28823,42%
Kurumlar Vergisi550.871832.46923,42%
Dahilde Alınan KDV821.356963.17617,27%
Özel Tüketim Vergisi1.024.313914.451-10,73%
Banka Sigorta Mu. Ver.303.228348.49714,93%
İthalde Alınan KDV933.6161.019.0099,15%
Damga Vergisi121.194157.34329,83%
Harçlar170.044252.21948,33%
Vergi Dışı Gelirler974.2011.345.15938,08%
Bütçe Dengesi-1.004.340-1.320.94031,52%
Faiz Dışı Denge241.688470.07394,50%

Ocak-Temmuz 2026 Gelirlerinde İlk 5 Gelirin Toplamda Payı

Gelir Türü2025Pay2026Pay
Gelir Vergisi1.446.53421,60%1.785.28819,41%
Vergi Dışı974.20114,55%1.345.15914,62%
İthalde KDV933.61613,94%1.019.00911,08%
Dahilde KDV821.35612,27%963.17610,47%
ÖTV1.024.31315,30%914.4519,94%

Gelir kalemleri sıralaması ise yukarıda tabloda yer aldığı şe-kilde oluştu :

  • Birinci sırada 1.446,5 milyardan %23,4 artarak 1.785 milyara yükselen Gelir Vergisi;
  • İkinci sırada %38 artarak 974 milyardan 1.345 milyara yükselen Vergi Dışı Gelirler;
  • Üçüncü sırada %9,1 artarak 933,6 milyardan 1.019 milyara yükselen İthalde alınan KDV
  • Dördüncü sırada %17,3 artarak 821 milyardan 963,2 milyara yükselen Dahilde alınan KDV
  • Beşinci sırada da %10,7 gerileyerek 1,024 milyardan 914,5 milyara inen ÖTV yer alıyor.
  • ÖTV tahsilatı ile ilgili tablo da aşağıda yer alıyor. En dikkat çekici gelişme ise petrol ve doğalgaz ürünlerinde alınan ÖTV’nin üç aydır gerilemesi. İlk beş ayda %22,63 gerileme sonrası ilk yedi ay sonunda gerileme %34,12 oldu ve bu kalem gelirleri 225,9 milyardan 148,8 milyara geriledi.

Ocak-Haziran 2025-2026 ÖTV Kalemleri (Milyar TL) ve Artış

Gelir Türü20252026Artış
Toplam ÖTV842.860914.4518,49%
Petrol ve doğalgaz225.881148.821-34,12%
Motorlu taşıtlar315.314359.75914,10%
Alkollü içecekler57.80074.89029,57%
Tütün mamulleri184.137250.22235,89%
Kolalı gazozlar8.2119.31613,46%
Dayanıklı tüketim Mal.51.51771.44438,68%
Önceki İçerik

Ahmet Sükûti Tükel

Diğer Yazarlar